(Cadn.com.vn) - Mùa xuân năm 1977, tôi tham gia vào lực lượng CAND và trên ve áo màu vàng gắn quân hàm hạ sĩ. Ngày mới nhận công tác, tôi được lãnh đạo đơn vị giao nhiệm vụ làm cảnh sát khu vực tại một khu phố nghèo ở vùng ven TP Đà Nẵng. Địa bàn tôi phụ trách tuy mật độ dân số không đông nhưng lại hết sức phức tạp, bởi có nhiều đối tượng nhen nhóm chống phá chính quyền cách mạng, rủ rê, lôi kéo các phần tử cực đoan dùng vũ khí cướp tàu thuyền của dân lành trốn ra nước ngoài... vì vậy công việc của cảnh sát khu vực vô cùng vất vả. Để chủ động đối phó với các đối tượng xấu, anh em cảnh sát khu vực chúng tôi không chỉ tăng cường các biện pháp nắm tình hình, quản lý chặt địa bàn, đối tượng mà còn phải thường xuyên tuần tra, kiểm soát tuyến biển để ngăn chặn các vụ cướp tàu của ngư dân.

Như thường lệ, 22 giờ đêm 30 Tết, trung úy Đ.H.H- Trưởng đồn, tổ chức gặp mặt anh em trong đơn vị đón giao thừa sớm và chúc Tết CBCS để còn xuống địa bàn làm nhiệm vụ. Trong lúc tuần tra, thấy bếp nhà má Năm sáng lên ánh lửa, tôi đẩy cánh cổng bước vào. Có người lạ, con mực trước hiên nhảy xổ ra sủa vang. Má Năm từ bếp lên nắm tay tôi, giọng trìu mến: “Con hả! Đi miết ngoài đường rứa có lạnh lắm không? Vô nhà uống chén trà nóng cho ấm cái đã”. Đón nhận chén nước từ bàn tay gầy guộc run run của má đặt xuống mặt bàn gỗ đã cũ màu, tôi hỏi: “Má đã chuẩn bị tết nhiều chưa?”. Má nhìn tôi nói giọng xúc động: “Con mới làm ở khu vực ni, chưa hiểu hết hoàn cảnh của má đâu. Khi con Hà của má mới 6 tháng thì ông nhà lâm bệnh qua đời, má ở rứa thờ chồng, nuôi con ăn học khôn lớn. Cách đây 2 năm con Hà lấy chồng về P. Thanh Bình. Nên cái nhà ni chỉ còn lại một mình má thôi. Nhà nghèo làm chi có tiền mua sắm tết nhiều, vả lại, già rồi ăn mấy miếng đâu mà lo”. Tôi và má Năm chuyện trò một lúc rồi má đứng dậy lấy khăn lau di ảnh của chồng, thắp 3 cây nhang lên bàn thờ chắp tay khấn thầm. Đó đây bắt đầu lẹt đẹt tiếng pháo, tôi vội hớp ly trà và xin phép má để còn tiếp tục công việc của mình. Má cầm tay tôi kéo chậm chạp xuống bếp và lấy đũa gắp ra hai chiếc bánh chưng xanh đang còn sôi sùng sục trong nồi và bảo: “Con thức đêm hoài, chắc đói lắm, cầm tạm hai cái bánh ni đợi lúc nào nghỉ ăn cho khỏe”. Tôi chưa kịp nói gì thì má đã ấn hai cái bánh chưng được bỏ trong túi ni lông vào tay. Liếc nhìn vào lòng nồi, tôi không còn thấy chiếc bánh chưng nào nữa, trong tôi bỗng tràn ngập sự quý mến, kính trọng má vô bờ. Tôi cố khéo léo từ chối: “Má nấu có hai cái bánh mà đưa hết cho con thì lấy gì má ăn? Thôi được, con xin nhận nhưng tặng lại cho má, con có Nhà nước lo rồi, má cứ yên tâm”. “Thằng ni khách sáo dữ bay, tao già rồi, ăn bao nhiêu đâu. Mà mày khỏi lo đi, sáng mai con Hà mang bánh trái về cúng cha nó, rứa là má có đầy đủ chứ đến nỗi chi mà mày ngại hả”. Má Năm giận thực sự nên đổi cách xưng hô. Hiểu được tâm trạng của má, tôi miễn cưỡng xách hai chiếc bánh chưng nóng hổi bước ra sân. Trời đêm se lạnh, mưa xuân nhẹ hạt giăng mờ cả vườn cây. Đã bước ra khỏi cổng nhà má, song lòng tôi cứ “dùng dằng” mãi bởi sự neo đơn, côi cút của má. Tôi mạnh dạn quay vào: “Thưa má! Con xin nhận một chiếc thôi. Có gì má cứ để đó tết con ghé lại ăn, má khỏi lo”. “Cái thằng ni lạ kỳ quá chừng! Đã nói tết thì má có cái tết. Tụi bay ăn uống tập thể cực khổ lắm, má biết hết, cứ đem về ăn cho đỡ đói. Khổ quá, có nhiều nhặn chi đâu...”. Má Năm bỏ dở câu nói bước vào nhà... Tiếng pháo bắt đầu râm ran, mọi nhà của khối phố đều sáng trưng đèn để chào đón thời khắc chuyển giao năm mới. Đi tới đâu, tôi cũng nhận được những lời chúc mừng tốt đẹp đầu năm của bà con trong khu vực...

Kim đồng hồ chỉ sang con số 2, phố phường lặng chìm yên ắng, chỉ còn thoang thoảng hương hoa của mùa xuân ngất ngây lòng người. Tôi quay lại đơn vị. Trung úy Đ.H.H liền ra lệnh: “Đồng chí ra ngay bến cá cùng anh em truy kích bọn hải tặc vừa cướp tàu của ông Mai vượt biển rồi”. Bụng đói cồn cào nhưng trước tình hình khẩn cấp, tôi vội xách khẩu súng AK và hai chiếc bánh chưng chạy xuống bến. Chiếc canô cao tốc của chúng tôi đẩy sóng lao đi. Ra đến Hòn Chỏ (Sơn Trà) thì tàu của bọn cướp phát hiện có canô của lực lượng CA đuổi theo, chúng nổ súng chống trả. Và cuộc chiến trên mặt biển diễn ra gay gắt, vô cùng nguy hiểm, song do tàu của bọn chúng có mã lực lớn hơn nên đã trốn thoát. Phía đằng đông đã ửng hồng, mặt người nhìn rõ dần, bỗng chúng tôi nhìn về hướng chân núi nhô lên giữa biển nước có bà cụ chừng 70 tuổi đang nằm thoi thóp run rẩy trong rét mướt. Chúng tôi ghé vào, bà cụ thều thào: “Chúng nó chạy hết rồi, tui già cả nó bỏ lại đây, các cậu cứu tôi với”. Hóa ra kẻ cướp tàu chính là con trai của bà ở P. An Hải Đông. Bà cụ đói lả, tôi lột chiếc bánh chưng đưa cho cụ, chiếc còn lại chúng tôi chia nhau ăn. Mùi nếp, thịt của bánh thơm lừng và tôi cảm thấy chưa có chiếc bánh chưng nào ngon như thế...

Bốn năm sau má Năm về nơi chín suối bởi một cơn bạo bệnh của tuổi già. Tôi cũng có mặt trong dòng người tiễn đưa má về nơi yên nghỉ cuối cùng. Bây giờ, năm nào cũng vậy, đầu xuân viếng thăm những người thân ở Gò Cà, tôi không quên mua hai chiếc bánh chưng xanh đặt lên mộ má và những giây phút ấy trong tôi lại văng vẳng lời dịu ngọt của má năm nào: “Con cứ cầm lấy bánh mà ăn, đừng lo cho má”.

Thái Mỹ