(Cadn.com.vn) - Vũ Hoàng Chương (1916-1976) sinh tại Nam Định, nguyên quán tại làng Phù Ủng, H. Đường Hào, phủ Thượng Hồng, nay là H. Mỹ Hào tỉnh Hưng Yên. Ông là nhà thơ nổi tiếng xuất hiện vào giai đoạn cuối của thời kỳ tiền chiến được biết qua nhiều tác phẩm tiêu biểu như: Thơ Say (Hà Nội 1940); Mây (Hà Nội 1943), Trời Một Phương (Sài Gòn, 1962), Ta Đợi Em Từ 30 Năm (Sài Gòn, 1970), Đời Vắng Em Rồi Say Với Ai (Sài Gòn 1971), Chúng Ta Mất Hết Chỉ Còn Nhau (Paris 1974)...

Thơ của Vũ Hoàng Chương tạo dấu ấn riêng biệt bởi dư vị hoài cổ, giàu chất nhạc, với nhiều sắc thái Đông phương. Đáng chú ý,  trong những bài thơ tình trác tuyệt của ông, bài thơ "Mười Hai Tháng Sáu" trong suốt mấy chục năm qua vẫn được xem là thiên tình sử với những giai thoại độc đáo gây nhiều tranh cãi về nhân vật "Tố của Hoàng ơi...". Theo ông Vũ Hoàng Ðịch, em ruột của thi sĩ (tác giả bài thơ Ba Đình nắng, được Bùi Công Kỳ phổ nhạc), nhân vật "nàng Tố" có tên là Tố Uyển, họ Trần. Vũ Hoàng Chương làm thơ gọi tên nàng là Tố Vân. Ông Địch cũng cho biết, việc "Tố của Hoàng trở thành Tố của... ai",  ai ở đây là ông Ðào Bá Cương, tốt nghiệp Tiến sĩ Luật ở Pháp, từ Pháp về làm đám cưới  nàng Tố ở Hà Nội. Còn theo Tạ Tỵ,  trong hồi ký "Mười khuôn mặt văn nghệ" (Nam Chi Tùng thư, Saigon 1970)-thì nàng Tố có hai chị em đều đẹp cả, nhan sắc dư thừa, và nhà ở trên đường Capitaine Bruisseau, gần Place Négrier (Cửa Nam, Hà Nội bây giờ). Và nhà thơ chỉ yêu một nàng, yêu đơn phương-còn Tố có yêu lại không, chẳng ai tiết lộ điều bí ẩn này. Sau nàng Tố đi lấy chồng, chẳng ai có thể làm khác hơn!      

 Dù thế nào đi nữa, trong thực tế "Mười Hai Tháng Sáu" vẫn là câu chuyện, khởi đầu từ ngày 12 tháng 6 năm Tân tị (1941), ngày mà nàng Tố của nhà thơ bước lên xe hoa về nhà chồng, ngày mà Vũ Hoàng Chương chìm đắm trong nỗi đau thống thiết. Ông đã tiếc nuối gào lên: "Là thế, là thôi, là thế đó/ Mười năm thôi thế mộng tan tành!/ Tình ta, ta tiếc cuồng ta khóc/ Tố của Hoàng, nay Tố của ai?". Đại thể, vào thời  điểm Vũ Hoàng Chương chững 25 tuổi, nàng Tố cũng vừa đến tuổi dậy thì. Chàng Vũ đem trầu cau đi hỏi thì bị gia đình nàng từ chối, vì chê nhà trai nghèo. Thất tình, chàng bỏ cả học Đại học Hà Nội, gia nhập ngành Hỏa xa, xin một nhiệm sở xa nhất phía bắc là Lào Cai. Chính ở nơi biên giới ấy chàng làm rất nhiều thơ về nàng Tố, những bài thơ đưa chàng đến chỗ danh tiếng. Nhưng cũng chính nơi ấy đã biến Vũ Hoàng Chương trở thành người nghiện lúc nào không hay.

Thủ bút Vũ Hoàng Chương.

Trong tâm trạng ảm đạm thê lương, nhà thơ tình cờ dẫn dắt chúng ta trở về gặp lại một chi tiết bất ngờ, mà thực hữu nhất chính là mấy lá thư: "Yêu một khắc để mang sầu trọn kiếp/ Tình mười năm còn lại mấy tờ thư". Đâu ai ngờ được "mấy tờ thư" ấy đơn giản chỉ là những dòng chữ mà nàng Tố muốn nhờ Vũ Hoàng Chương giảng hộ môn Anh văn. Vậy mà với nhà thơ lại xem như một kỷ vật  hết sức thiêng liêng. Ông vẫn muốn cố tìm ra những gì thầm kín ẩn nấp sau mươi hàng chữ kia: "Mười hàng chữ đơn sơ, ồ ngượng ngập/ E dè sao mười hàng chữ đơn sơ/ Mầu mực tươi xanh ngát ý mong chờ/ Tình hé nụ bừng thơm trong nếp giấy".

Năm 1942, trong một vở kịch trình diễn tại Nhà Hát Lớn Hà Nội, Vũ Hoàng Chương  từng đóng vai Hoàng Lang, vai chính trong vở "Vân Muội", một gã thư sinh si tình lúc nào cũng chỉ mơ màng tơ tưởng tới "mối tình xưa, mộng cũ với hình ai" đã khiến báo chí  lại một thời bàn tán sôi nổi về mối tình của Vũ Hoàng Chương với người con gái mang tên đệm Tố. Câu chuyện tưởng đã khép lại, bởi hoàn cảnh đất nước chia cắt, kẻ Bắc, người Nam. Thế nhưng, hơn 30 năm sau,  vào ngày 12-6 năm Nhâm Tý (1972), Vũ Hoàng Chương lại có bài thơ "Tố Của Hoàng Ơi" (trong thi tập "Chúng Ta Mất Hết Chỉ Còn Nhau" của thi sĩ Vũ Hoàng Chương, do Rừng Trúc xuất bản tại Paris năm 1974).

Trần Trung Sáng