Cảnh báo gian lận công nghệ cao trong các kỳ thi

Một vụ việc từng gây xôn xao trong kỳ thi năm ngoái: Sáng 26/6/2025, tại phòng thi số 2206, Trường THPT Thăng Long, huyện Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng, giám thị phát hiện thí sinh N.P.T.S. có biểu hiện gian lận thi cử. Thu giữ tang vật gồm một chiếc tai nghe hạt đậu và một camera không dây ngụy trang trong cúc áo.

Phía ngoài trường, B.T.Q. - bạn của S. - ngồi tại quán internet có nhiệm vụ nhận video đề thi phát trực tiếp qua ứng dụng LookCam, chụp lại, đưa vào ChatGPT, rồi đọc đáp án về cho S. qua cuộc gọi Messenger để S. chép đáp án.

Toàn bộ thiết bị được các em cho biết mua trên Facebook, giao tận nhà. Không tổ chức, không đường dây, không chuyên gia. Chỉ hai học sinh trung học lên kế hoạch bằng những thiết bị rất phổ thông bán đầy trên mạng.

Ngày 27/6, Công an tỉnh Lâm Đồng ra quyết định khởi tố vụ án hình sự tội "Cố ý làm lộ bí mật Nhà nước, chiếm đoạt bí mật Nhà nước" theo Điều 337 Bộ luật Hình sự. Nhưng đây không phải là vụ việc cá biệt, tính đến kỳ thi 2026, đã có 6 vụ với 9 thí sinh bị khởi tố hình sự về tội làm lộ bí mật nhà nước liên quan đến đề thi.

Theo các chuyên gia của Bộ Công an, thiết bị gian lận thế hệ mới có khả năng tự động kết nối không cần thao tác vật lý, truyền hình ảnh đề thi và nhận đáp án bằng giọng nói chỉ trong vài giây qua mạng 4G. Tai nghe siêu nhỏ được ngụy trang dưới dạng cúc áo, kính mắt, bút viết, thậm chí thẻ ATM. Giá bán trên các sàn thương mại điện tử từ 300.000 đồng đến 3 triệu đồng. Thuê theo ngày chỉ 200.000 đồng.

Kỳ thi 2026 ghi nhận số thí sinh cao nhất lịch sử với hơn 1,2 triệu người tại hơn 2.500 điểm thi trên toàn quốc. Bộ Công an đã ban hành Kế hoạch số 402/KH-BC-A03 từ ngày 22/5, chỉ đạo toàn bộ lực lượng. Lần đầu tiên, một số hội đồng thi thí điểm thiết bị kỹ thuật phát hiện gian lận tại các điểm có nguy cơ cao.

Lấy công nghệ để phòng ngừa gian lận bằng công nghệ

Đại tá Trần Hồng Quang, Phó Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ, Bộ Công an, cho biết tại tọa đàm ngày 9/6/2026: "Sự kỳ vọng quá lớn từ gia đình thường là nguyên nhân chính khiến thí sinh bị áp lực nặng nề, từ đó nảy sinh ý định gian lận."

Kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện là căn cứ xét tuyển tại 65% các trường đại học. Gian lận trong kỳ thi này được các cơ quan quản lý đánh giá là sẽ phức tạp và cần chủ động xử lý. Đại tá Trần Hồng Quang nhấn mạnh: Bộ Công an đã chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương tăng cường lực lượng, phương tiện chuyên dụng của ngành bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn quá trình ra đề thi, in sao, vận chuyển, bảo quản đề thi, bài thi; bố trí lực lượng tuần tra, kiểm soát 24 giờ/ngày tại địa điểm ra đề thi, in sao đề thi để bảo đảm cách ly tuyệt đối thông tin.

Trước nguy cơ xuất hiện các hành vi gian lận thi cử bằng thiết bị công nghệ cao và các phương thức vi phạm ngày càng tinh vi, Bộ Công an đã chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương tăng cường rà soát, phát hiện, xử lý nghiêm các đối tượng mua bán thiết bị công nghệ cao để gian lận; đồng thời, tổ chức tuyên truyền, phổ biến cho giáo viên cách thức phát hiện thiết bị tai nghe, camera siêu nhỏ được ngụy trang một cách tinh vi dạng cúc áo, kính mắt, bút…

Bên cạnh đó, Bộ Công an cũng khuyến cáo Hội đồng thi các tỉnh/thành phố thí điểm sử dụng thiết bị kỹ thuật để phát hiện thí sinh sử dụng công nghệ cao tại các điểm thi có nhiều nguy cơ. Đây là giải pháp quan trọng, cần thiết trên tinh thần "lấy công nghệ để phát hiện, phòng ngừa gian lận bằng công nghệ"; góp phần hỗ trợ giáo viên coi thi, bảo đảm môi trường thi công bằng, nghiêm túc cho thí sinh.

Thế Hà/VTV