Nỗ lực nâng cấp hạ tầng giao thông

Theo báo cáo, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công của thành phố Đà Nẵng tính đến 30-6 đạt 41,5% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Trong đó, các ban quản lý dự án giải ngân đạt từ 35,13% đến 57,67%; các sở, ban, ngành đạt 64%; cấp xã, phường đạt 33,5% kế hoạch vốn. Thành phố cũng điều chỉnh kịch bản giải ngân vốn đầu tư công 6 tháng cuối năm. Trong đó, phấn đấu hết tháng 12-2026 giải ngân đạt 98% và đến 31-01-2027 sẽ hoàn thành 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026.

Riêng nhóm phường, xã, tổng kế hoạch vốn năm 2026 theo dự toán giao sau các đợt điều chỉnh là 5.467,028 tỷ đồng. Tính đến ngày 30-6 đã giải ngân 1.831,252 tỷ đồng, đạt 33,5% kế hoạch vốn sau điều chỉnh. Đánh giá chung, các phường, xã có tiến độ giải ngân còn thấp so với yêu cầu đề ra, khối lượng vốn chưa giải ngân còn lớn. Do đó, UBND các địa phương cần tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân các dự án trong thời gian tới.

Để giải quyết thực trạng trên, các xã, phường trên địa bàn thành phố đã và đang nhận diện một số điểm nghẽn để đẩy nhanh tiến độ dự án, công trình. Trong đó, xã, phường ưu tiên trả nợ, hoàn thành công trình chuyển tiếp; đẩy nhanh thủ tục đấu thầu và lựa chọn nhà thầu để thực hiện dự án mới; song song thực hiện các bước đền bù, giải phóng mặt bằng nhằm hạn chế rủi ro về tiến độ.

Ghi nhận tại phường Điện Bàn Đông, công trình đường bê-tông tại khối phố Quảng Hậu được khởi công vào tháng 5-2026 đến nay đã hoàn thành và đưa vào khai thác sử dụng. Đây là dự án được thực hiện trong vòng 60 ngày với chủ trương nhà nước và nhân dân cùng làm (người dân hiến đất và vật kiến trúc).

Phường còn triển khai nâng cấp và mở rộng tuyến đường đoạn khối phổ Cổ An Tây được thực hiện trong vòng 120 ngày. Đây là công trình có ý nghĩa quan trọng nhằm kiên cố hóa hạ tầng đô thị; giải quyết bài toán con đường xuống cấp, hư hỏng và ngập lụt; tạo diện mạo mới trong điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Dù mới khởi công nhưng nhà thầu đã huy động nhiều thiết bị, nhân công để phóng tuyến, làm cầu…

Bên cạnh đầu tư hạ tầng giao thông, phường Điện Bàn Đông còn ưu tiên xây dựng và lắp đặt thiết bị để đảm bảo điều kiện dạy và học tại Trường Tiểu học Phạm Như Xương. Công trình tập trung xây mới hệ thống bếp ăn, mái che hành lang, mua sắm thiết bị… Chủ đầu tư cho biết các hạng mục sẽ hoàn thành vào cuối tháng 7 để học sinh trở lại trường học sau khi kết thúc nghỉ hè.

Nhận diện điểm nghẽn để giải ngân

Tại địa phương, công trình giao thông và phát triển đô thị thường vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Môt số dự án có quy mô nhỏ được thực hiện với chủ trương nhà nước và nhân dân cùng làm. Do đó, quá trình xác định giá đất, bố trí tái định cư và xử lý các thủ tục liên quan đến đất đai thường mất nhiều thời gian, ảnh hưởng đến tiến độ thi công.

Trong bối cảnh nhiều công trình xây dựng chạy đua tiến độ, địa phương xác định nguồn cung vật liệu xây dựng có thể thiếu hụt hoặc biến động giá, đặc biệt là đối với các loại vật liệu như cát, đá, đất san lấp. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến chi phí xây dựng mà còn tác động đến tiến độ thực hiện các dự án. Bên cạnh đó, các công trình chuyển tiếp còn vướng văn bản pháp luật, các quy định mới trong giai đoạn hoạt động chính quyền địa phương 2 cấp.

Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Điện Bàn Đông cho biết, phường có 1 dự án chuyển tiếp đạt khối lượng hơn 60% và chờ thảm bê tông nhựa sẽ hoàn thành; 8 dự án mới, trong đó 5 dự án đã hoàn thành và đưa vào khai thác sử dụng, 3 dự án đang tiếp tục triển khai. Đơn vị cũng đã và đang hoàn thành việc đấu thầu, lựa chọn nhà thầu đối với 9 công trình liên quan đến trường học và giao thông. Tuy nhiên, 9 công trình này đang cần khoảng 20 tỷ đồng để tạm ứng cho đơn vị thi công.

Theo ông Nguyễn Thanh Vỹ - Chủ tịch UBND phường Điện Bàn Đông, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của phường là khoảng 156 tỷ đồng (trong đó kế hoạch vốn năm 2026 là hơn 146 tỷ đồng, kế hoạch vốn năm 2025 kéo dài sang năm 2026 là hơn 9 tỷ đồng). Đến nay, UBND phường đã hoàn thành phân bổ chi tiết 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 được giao. Tuy nhiên, tổng vốn đầu tư công thực có của phường tính đến ngày 24-6 chỉ có khoảng 29 tỷ đồng/156 tỷ đồng. Riêng đối với vốn phân cấp năm 2026 (không bao gồm vốn kéo dài), đến thời điểm báo cáo chỉ có hơn 19 tỷ đồng, đạt 13,34% so với dự toán được giao; trong đó nguồn xây dựng cơ bản tập trung là 13 tỷ đồng (đạt 44,48% kế hoạch), nguồn thu tiền sử dụng đất là hơn 6 tỷ đồng.

Phường cho biết nếu tính trên vốn thực có, tính đến ngày 24-6, tổng kế hoạch vốn năm 2026 (bao gồm vốn kéo dài) đã giải ngân là 10.223,647/29.005,057 triệu đồng, đạt 35,25%. Đến hết ngày 30-6, tổng kế hoạch vốn năm 2026 (bao gồm vốn kéo dài) giải ngân là 16.185,415/29.005,057 triệu đồng trên vốn thực có, đạt 55,8%. Nguyên nhân được xác định là do nguồn thu thực tế (đặc biệt là tiền sử dụng đất) không đạt dự toán nên địa phương hoàn toàn rơi vào thế bị động, không có nguồn để giải ngân, dẫn đến việc không thể hoàn thành các mục tiêu theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố.

Không chỉ phường Điện Bàn Đông, các địa phương khác cũng đang tiếp tục rà soát, nâng cao năng lực tổ chức bộ máy, hướng tới xây dựng chính quyền tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Cải cách hành chính được xác định là khâu đột phá với mục tiêu thu hút nguồn lực cho phát triển; đồng thời tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, tập trung giải quyết dứt điểm các thủ tục đầu tư.

Thực tế đã chỉ ra rằng, trong bối cảnh năm đầu của kế hoạch đầu tư công trung hạn mới, việc đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công tại các xã, phường được xem là nhiệm vụ quan trọng nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và tạo động lực cho phát triển.

Tấn Việt