HÀNG LOẠT TRƯỜNG HỢP NGỘ ĐỘC SAU KHI ĂN CÁ Ủ CHUA:

Nguy cơ phát sinh ngộ độc nếu không có giải pháp kiểm soát hiệu quả

Thứ tư, 01/04/2026 09:15

Chiều 31-3, sau buổi kiểm tra thực tế tại số hộ dân có người nhà vừa bị ngộ độc do ăn món cá ủ chua, đoàn công tác của UBND TP Đà Nẵng do Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi làm trưởng đoàn đã có buổi làm việc với lãnh đạo 2 xã Phước Năng và Phước Chánh liên quan đến công tác phòng, chống ngộ độc thực phẩm.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi tìm hiểu cách làm món cá ủ chua của người dân.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi thăm hỏi gia đình vừa có người bị ngộ độc ở xã Phước Năng.

Liên tiếp nhiều trường hợp ngộ độc

Báo cáo tại buổi làm việc, ông Nguyễn Tấn Hải – Phó Giám đốc Sở Y tế TP Đà Nẵng cho biết, từ ngày 12-2 đến nay, trên địa bàn khu vực miền núi TP Đà Nẵng, chủ yếu tại các xã Phước Năng và Phước Chánh đã ghi nhận 7 trường hợp có biểu hiện ngộ độc thực phẩm liên quan đến việc sử dụng cá ủ chua do người dân tự chế biến; trong đó 4 trường hợp xác định liên quan đến độc tố Botulinum và 3 trường hợp nghi ngờ, chưa xác định nguyên nhân. "Như vậy, trong thời gian ngắn đã ghi nhận nhiều trường hợp ngộ độc thực phẩm liên quan đến cá ủ chua, trong đó có chùm ca bệnh do độc tố Botulinum. Điều này cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm tại cộng đồng ở mức cao, cần tiếp tục được theo dõi và kiểm soát chặt chẽ"- ông Nguyễn Tấn Hải đánh giá.

Liên quan đến các vụ ngộ độc trên, bà Lê Thị Hồng Cẩm – Phó Chi cục An toàn thực phẩm TP Đà Nẵng cho biết thêm, việc ngộ độc thực phẩm do độc tố Botulinum bất chấp các cảnh báo truyền thông xuất phát từ các lý do: Các món như cá muối ủ chua, thịt ủ chua là một phần không thể thiếu trong văn hóa ẩm thực của nhiều dân tộc miền núi. Tuy nhiên người dân thường tự chế biến tại nhà theo kinh nghiệm, thiếu hụt các kiến thức bảo đảm an toàn trong quá trình chế biến.

Bên cạnh đó, do số ca ngộ độc Botulinum xảy ra lẻ tẻ, không thành dịch lớn như các loại ngộ độc khác, nhiều người cho rằng "ăn bao đời nay không sao" nên vẫn tiếp tục sử dụng thực phẩm dù đã được cảnh báo. Ngoài ra, nhiều gia đình chưa có tủ lạnh, dẫn đến việc người dân phải dùng các phương pháp ủ, muối để tích trữ thực phẩm lâu ngày, tạo môi trường kỵ khí cho vi khuẩn sinh độc tố…

Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi tìm hiểu cách làm món cá ủ chua của người dân.

Cần chủ động kiểm soát trong cộng đồng

Sau khi kiểm tra thực tế và lắng nghe ý kiến của các đơn vị liên quan, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động, kịp thời của Sở Y tế, các đơn vị liên quan và chính quyền địa phương, các già làng, trưởng bản trong việc triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống ngộ độc thực phẩm thời gian qua.

Tuy nhiên, qua kiểm tra thực tế cho thấy, nguồn nguy cơ vẫn còn tồn tại trong cộng đồng và chưa được kiểm soát triệt để, đặc biệt tại các địa bàn có tập quán chế biến, sử dụng thực phẩm ủ chua. Việc tiếp tục ghi nhận các trường hợp nghi ngộ độc trong thời gian gần đây cho thấy nguy cơ phát sinh ca bệnh mới vẫn ở mức cao và có thể kéo dài nếu không có giải pháp kiểm soát hiệu quả hơn.

"Thực tiễn cho thấy, các biện pháp hiện nay vẫn chủ yếu dừng ở tuyên truyền, vận động, chưa kiểm soát được nguồn nguy cơ tại từng hộ gia đình và chưa tạo được chuyển biến rõ rệt về hành vi của người dân. Nếu không kịp thời điều chỉnh phương thức triển khai theo hướng quyết liệt, trực tiếp và thực chất hơn, nguy cơ phát sinh các trường hợp ngộ độc sẽ tiếp tục tồn tại và khó kiểm soát trong thời gian tới"- Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi nhìn nhận.

Trên cơ sở đó, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi yêu cầu UBND các xã, phường chuyển mạnh từ tuyên truyền, vận động sang tổ chức kiểm soát chủ động tại cộng đồng, tập trung rà soát, xử lý triệt để nguồn nguy cơ; đồng thời triển khai các biện pháp can thiệp trực tiếp đến từng hộ gia đình nhằm tạo chuyển biến rõ rệt về hành vi của người dân, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trong giai đoạn hiện nay. Lãnh đạo UBND thành phố giao Sở Y tế thành phố chủ trì, theo dõi sát diễn biến tình hình; chủ động tham mưu UBND thành phố các kịch bản ứng phó theo từng cấp độ; đề xuất bảo đảm nguồn lực, đặc biệt là thuốc kháng độc tố Botulinum (BAT) và trang thiết bị hồi sức, đáp ứng yêu cầu cấp cứu, điều trị; tổ chức tập huấn, nâng cao năng lực cho y tế cơ sở, nhất là tuyến xã miền núi về nhận diện sớm các dấu hiệu ngộ độc; chuẩn hóa quy trình tiếp nhận, sơ cứu, cấp cứu và chuyển tuyến an toàn, kịp thời.

"Chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước Chủ tịch UBND thành phố nếu để xảy ra ngộ độc thực phẩm trên địa bàn do không triển khai đầy đủ, kịp thời hoặc thiếu quyết liệt trong công tác chỉ đạo, điều hành, kiểm tra, giám sát"- Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi chỉ đạo.

TRẦN TÂN

Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi: "Vừa qua nhờ sự hỗ trợ khẩn cấp từ Tổ chức Y tế Thế giới, các bệnh nhân đã may mắn được cứu chữa kịp thời bằng loại thuốc chuyên dụng. Tuy nhiên thuốc giải độc tố Botulinum vô cùng đắt đỏ và hiếm có. Nếu sau này lại xảy ra những trường hợp ngộ độc tương tự thì khó mà có thuốc để cứu chữa".