Lớp học phụ đạo trên đỉnh Piêng Vai

Từng bám bản hơn 3 thập kỷ nên thầy giáo Lương Thanh Hưng, Trường Phổ thông DTBT Tiểu học Mỹ Lý 1 (Nghệ An) thấu hiểu hơn hết những thiếu thốn về mọi mặt, đặc biệt là thiệt thòi trong học tập của trẻ em vùng cao. Hiểu rõ được điều đó, ban ngày thầy Hưng đứng lớp còn đêm xuống thầy mở lớp học bổ trợ kiến thức miễn phí cho học sinh.

Lớp học của thầy Hưng mở ở bản Piêng Vai - bản vùng biên của xã Mỹ Lý, cách trung tâm xã gần 10 km. Nơi đây giao thông khó khăn, địa hình chia cắt; mùa mưa đường trơn trượt, mùa đông sương mù dày đặc, gần như tách biệt với bên ngoài. Toàn bản có 73 hộ đồng bào Mông, đều thuộc diện hộ nghèo. Cuộc sống mưu sinh khiến nhiều lao động chính phải đi làm ăn xa, con cái gửi lại cho ông bà chăm sóc. Do thiếu sự kèm cặp của bố mẹ nên học sinh dễ quên bài, hổng kiến thức.

Em Cự Bá Lạ, học sinh lớp 2, điểm trường Piêng Vai, Trường Phổ thông DTBT Tiểu học Mỹ Lý 1 phấn khởi khi tham gia lớp học buổi tối của thầy Hưng. Lạ chia sẻ, ở nhà chỉ có ông bà nên khi cháu không hiểu bài không biết hỏi ai. Ban ngày cháu đi học trên lớp nhưng khi học ban đêm được thầy giảng lại nên cháu hiểu hơn, làm toán nhanh hơn. Cháu còn được hướng dẫn viết chữ đẹp, đọc sách hay.

Thầy Lương Thanh Hưng chia sẻ, các em học sinh ở miền núi mọi thứ đều thiệt thòi, vất vả hơn miền xuôi. Bố mẹ đi làm ăn xa, các em đều phải ở nhà với ông bà. Nhiều phụ huynh còn không biết tiếng phổ thông nên không thể kèm các em học. Bởi vậy lớp học vào ban đêm sẽ giúp các em được củng cố kiến thức. Chỉ cần các em chịu khó đi học đều đặn thì lớp học sẽ được duy trì trong thời gian dài.

Những học sinh đặc biệt tham gia lớp học xóa mù

Bên cạnh lớp học của thầy Hưng, ĐBP Mỹ Lý, BĐBP tỉnh Nghệ An cũng mở lớp học xóa mù miễn phí cho bà con bản Piêng Vai nơi đây. Trung tá Cự Bá Pó, Đội trưởng Đội vận động quần chúng, ĐBP Mỹ Lý là người đứng lớp dạy học miễn phí cho những học sinh đặc biệt này.

Trung tá Pó chia sẻ, ở nhiều bản vùng sâu, vùng xa như Piêng Vai vẫn còn nhiều người mù chữ, đặc biệt, tình trạng tái mù xảy ra nhiều ở đối tượng phụ nữ. Do ít đi xa, ít có điều kiện tiếp xúc với bên ngoài trong thời gian dài, thiếu môi trường giao tiếp nên họ dần quên đi mặt chữ. Nhận thấy xóa mù chữ là nhiệm vụ then chốt trong công tác vận động quần chúng, tháng 5-2025, được sự nhất trí của Bộ Chỉ huy BĐBP tỉnh và sự đồng thuận của chính quyền địa phương, lớp học xóa mù chữ đặc biệt đã được khai giảng tại bản Piêng Vai.

Hàng ngày, sau khi hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn tại đơn vị, Trung tá Pó lại vượt hơn chục cây số đường rừng hiểm trở để đến với lớp học. Khi màn đêm buông xuống cũng là lúc lớp học của thầy Pó sáng đèn. Những đôi bàn tay quanh năm chỉ quen với cán cuốc, cán rựa, nay cầm cây bút bỗng trở nên lóng ngóng, cứng đơ, không sao đưa nổi một nét thẳng. Thế nhưng, sau thời gian rèn luyện, được thầy Pó chỉ bảo nhiệt tình thì những học sinh đặc biệt này đã có thể đánh vần, viết được chữ, đặc biệt viết được tên của mình.

Thầy Pó cho biết, nhiều người vì lớn tuổi, vì mặc cảm tái mù nên ngại ngùng không muốn đến lớp. Bởi vậy để lớp học được duy trì đòi hỏi thầy giáo phải kiên trì, đi từng ngõ, gõ từng nhà, tâm tình để bà con hiểu cái lợi của con chữ. Thời gian đầu, thầy phải giảng giải bằng tiếng Mông để bà con dễ hiểu, sau đó mới dạy chữ Quốc ngữ.

Nhờ sự kiên trì, ân cần của người thầy mang quân hàm xanh, cùng sự hỗ trợ nhiệt tình, tận tụy của các giáo viên Trường Phổ thông DTBT Tiểu học Mỹ Lý 1 đã dần xóa bỏ rào cản mặc cảm của học viên. Đến nay, nhiều học viên của lớp xóa mù cơ bản đều đọc thông, viết thạo. Nhiều người đã làm tốt các phép tính cộng, trừ, nhân, chia và viết được cả đoạn văn dài. Lớp học xóa mù của người lính biên phòng này đã giúp họ tự tin hơn khi giao tiếp và dám bước ra khám phá thế giới bên ngoài.

Dù ở khu vực vùng biên xa xôi, cách trở nhưng nhờ sự quan tâm của chính quyền, sự giúp đỡ của những thầy giáo quân hàm xanh, thầy giáo của Trường Phổ thông DTBT Tiểu học Mỹ Lý 1 mà những học trò của lớp học miễn phí ở Piềng Vai đã vượt qua rào cản, tiếp cận với nguồn tri thức để mang văn hóa đến cho bản làng. Những lớp học đặc biệt ấy sẽ là là động lực, là nền tảng để bà con Piềng Vai vượt qua đói nghèo, tự tin hơn trong cuộc sống.

Hóa Dương