Tinh gọn tổ chức, nâng cao năng lực quản lý ở cơ sở

Thôn, tổ dân phố là nơi trực tiếp triển khai các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến người dân, đồng thời phát huy quyền làm chủ và vai trò tự quản của cộng đồng dân cư. Trong quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc sắp xếp, kiện toàn tổ chức thôn, tổ dân phố đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động và năng lực thực hiện nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ cơ sở.

Theo kết quả sắp xếp, toàn TP Đà Nẵng hiện còn 1.454 thôn, tổ dân phố, gồm 722 thôn và 732 tổ dân phố, giảm 2.701 đơn vị, tương ứng khoảng 65% so với trước khi sắp xếp. Việc tinh gọn đầu mối góp phần tổ chức lại hoạt động ở cộng đồng dân cư, đồng thời đòi hỏi công tác quản lý, điều hành phải được triển khai đồng bộ, phù hợp với tình hình thực tế tại từng địa bàn. Sau sắp xếp, thành phố có 1.376 trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, 1.417 bí thư chi bộ và 1.410 trưởng ban công tác Mặt trận. Trong số trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, có 542 người có trình độ đại học trở lên. Đội ngũ này giữ vai trò quan trọng trong việc tuyên truyền, vận động nhân dân, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ tại địa bàn dân cư và phối hợp giải quyết những vấn đề phát sinh từ cơ sở.

Cùng với việc kiện toàn tổ chức, thành phố đã ban hành các chính sách liên quan đến đội ngũ người hoạt động ở cơ sở. Trong đó, Nghị quyết số 53/2026/NQ-HĐND và Nghị quyết số 106/2026/NQ-HĐND quy định các chế độ, chính sách phụ cấp và hỗ trợ một lần đối với người hoạt động không chuyên trách nghỉ công tác do sắp xếp.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, Sở Nội vụ đã chủ trì, phối hợp với 7 cơ quan chuyên môn biên soạn, xuất bản cuốn “Sổ tay nghiệp vụ tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố”. Đây là tài liệu phục vụ công tác hướng dẫn, tra cứu, giúp đội ngũ trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố và những người tham gia hoạt động ở cơ sở cập nhật kiến thức pháp luật, nâng cao kỹ năng nghiệp vụ và vận dụng thống nhất trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Sổ tay có 15 chuyên đề liên quan đến tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố. Nội dung bao quát nhiều lĩnh vực như chức năng, nhiệm vụ, quy trình bầu cử, thực hiện dân chủ ở cơ sở, hòa giải, quản lý cư trú, bảo đảm ANTT, phòng, chống ma túy, an sinh xã hội, bảo vệ môi trường, quản lý tài chính và tổ chức hội họp. Tài liệu được thiết kế theo hướng thuận tiện tra cứu, kết hợp bảng biểu và hình ảnh minh họa. Mã QR được tích hợp trên Sổ tay giúp người sử dụng thuận tiện tiếp cận tài liệu bằng thiết bị di động, góp phần hỗ trợ quá trình khai thác thông tin và nâng cao hiệu quả công việc.

Đồng hành cùng cơ sở, hướng đến phục vụ nhân dân tốt hơn

Một nội dung đáng chú ý tại hội nghị là việc công bố Ứng dụng bản đồ số về cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý thôn, tổ dân phố. Việc đưa ứng dụng vào Hệ thống thông tin nghiệp vụ của Sở Nội vụ hướng đến xây dựng môi trường quản lý tập trung, hỗ trợ cập nhật và khai thác thông tin liên quan đến địa giới, tổ chức, hoạt động và nhân sự tại cơ sở. Cùng với việc chuẩn hóa tài liệu nghiệp vụ, ứng dụng bản đồ số mở ra hướng tiếp cận mới trong quản lý thông tin, góp phần giảm sự phụ thuộc vào phương thức tổng hợp thủ công, tạo thuận lợi cho công tác theo dõi, tra cứu và cập nhật dữ liệu.

Để công cụ phát huy hiệu quả, việc tổ chức vận hành cần gắn với trách nhiệm cập nhật thông tin, hướng dẫn sử dụng và hỗ trợ kỹ năng công nghệ cho đội ngũ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ. Tại hội nghị, các đại biểu được phổ biến, cập nhật kiến thức và kỹ năng nghiệp vụ liên quan đến công tác quản lý thôn, tổ dân phố. Đồng thời, các đại biểu trao đổi kinh nghiệm, thống nhất cách hiểu, cách làm và phản ánh những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, qua đó góp phần nâng cao tính chủ động và hiệu quả phối hợp giữa các cấp, ngành với cơ sở.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Nguyễn Thị Anh Thi đề nghị các địa phương tiếp tục quan tâm hướng dẫn, hỗ trợ đội ngũ trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố trong quá trình thực hiện nhiệm vụ; tăng cường phối hợp, kịp thời giải quyết hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý những vấn đề phát sinh. Đối với các cơ quan chuyên môn, Phó Chủ tịch UBND TP đề nghị tiếp tục đồng hành với cơ sở, thường xuyên hướng dẫn nghiệp vụ, cập nhật các quy định liên quan và hỗ trợ triển khai công cụ số theo hướng thiết thực, hiệu quả. Việc ứng dụng công nghệ cần đi đôi với nâng cao năng lực sử dụng của đội ngũ cán bộ, bảo đảm các công cụ được khai thác phù hợp với yêu cầu quản lý thực tế.

Phó Chủ tịch UBND TP kỳ vọng hội nghị sẽ góp phần nâng cao năng lực quản lý, điều hành tại thôn, tổ dân phố, phát huy vai trò tự quản của cộng đồng dân cư và tăng cường sự phối hợp giữa chính quyền với đội ngũ cán bộ cơ sở. Việc kết hợp tập huấn nghiệp vụ, cung cấp tài liệu hướng dẫn và ứng dụng bản đồ số thể hiện nỗ lực của thành phố trong chuẩn hóa công tác quản lý thôn, tổ dân phố sau sắp xếp. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động ở cơ sở, xây dựng chính quyền gần dân, sát dân, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn.

Lê Anh Tuấn