Kết nối hạ tầng và logistics liên vùng

Đà Nẵng và Quảng Ngãi là hai địa phương liền kề nằm trong vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên; vùng kinh tế - xã hội mới, được hình thành trên cơ sở sắp xếp và hợp nhất một số tỉnh thuộc hai vùng trước đây là Bắc Trung Bộ - Duyên Hải miền Trung và Tây Nguyên. Vùng kinh tế mới có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế, chính trị, quốc phòng, an ninh và môi trường sinh thái.

Do đó, việc hợp nhất hai không gian phát triển có đặc trưng khác biệt – vùng biển và vùng cao nguyên – tạo điều kiện khai thác lợi thế cảng biển nước sâu, năng lượng tái tạo và công nghiệp chế biến gắn với tài nguyên và nông sản của Tây Nguyên. Mục tiêu hình thành cực tăng trưởng công nghiệp, logistics, thương mại tự do, công nghệ cao và đổi mới sáng tạo của miền Trung; tạo động lực để hai địa phương đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế “2 con số”; hình thành chuỗi giá trị thay vì phát triển từng khu kinh tế riêng lẻ…

Để phát huy hiệu quả mô hình phối hợp giữa hai địa phương, các bên cho rằng cần ưu tiên nghiên cứu một số công trình hạ tầng có khả năng tạo kết nối trực tiếp giữa Khu kinh tế Dung Quất và Khu kinh tế mở Chu Lai, khu vực Nam Giang và Hành lang kinh tế Đông Tây 2. Khẩn trương hoàn thiện tuyến đường ven biển vùng và các tuyến kết nối giữa Cảng hàng không Chu Lai với hệ thống cảng biển Dung Quất theo định hướng được phê duyệt; phát triển hệ thống vận tải đa phương thức, nâng cao hiệu quả kết nối giữa đường bộ, đường sắt, đường biển và đường hàng không, góp phần hình thành chuỗi logistics liên vùng; nghiên cứu đầu tư đồng bộ hạ tầng kỹ thuật dùng chung để đáp ứng yêu cầu phát triển; hình thành cảng cạn, kho ngoại quan và các đầu mối trung chuyển hàng hóa.

Theo Ban Quản lý Khu kinh tế mở Chu Lai (TP Đà Nẵng), đây là đề án có thể trở thành nền tảng nhằm hình thành cực tăng trưởng lớn nhất miền Trung. Nhưng thành công không phụ thuộc chủ yếu vào việc mở rộng ranh giới khu kinh tế hay tăng ưu đãi thuế. Yếu tố quyết định nằm ở việc phân công chức năng hợp lý, kết nối thông suốt, một cơ chế điều phối xuyên biên giới, chuỗi cung ứng nội địa và cơ chế liên tỉnh thực quyền. Trong đó, Chu Lai - Dung Quất tạo nền sản xuất, Nam Giang - EWEC2 tạo không gian thị trường và trung chuyển, còn Đà Nẵng và Khu thương mại tự do cung cấp dịch vụ thương mại, tài chính, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Cũng tại buổi làm việc, các sở, ban, ngành Đà Nẵng và Quảng Ngãi cho rằng, để hình thành hành lang kinh tế thế hệ mới của miền Trung cần chú trọng áp dụng mô hình “một hành lang – ba cực sản xuất, logistics – một trung tâm dịch vụ và đổi mới sáng tạo”; nâng cấp Quốc lộ 14D và hạ tầng cửa khẩu Nam Giang làm dự án khởi động; phân công rõ chức năng cảng Chu Lai, Dung Quất và Đà Nẵng; trước mắt xây dựng chuỗi dịch vụ liên kết với Khu thương mại tự do Đà Nẵng; đánh giá đầu tư và thu ngân sách; thiết lập cơ chế điều phối chung, có văn phòng thường trực và danh mục dự án chung.

Đẩy nhanh xây dựng cơ chế phối hợp

Đánh giá cao tính khả thi của đề án, hai địa phương thống nhất nghiên cứu xây dựng cơ chế phối hợp thường xuyên trong quá trình xây dựng, triển khai và theo dõi thực hiện; tăng cường chia sẻ thông tin, dữ liệu quy hoạch, danh mục dự án ưu tiên, nhu cầu đầu tư và các định hướng phát triển ngành, lĩnh vực. Đồng thời, nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thu hút các nhà đầu tư chiến lược, huy động đa dạng các nguồn lực đầu tư, nhất là hình thức đối tác công tư (PPP), nguồn vốn của doanh nghiệp và các nguồn vốn hợp pháp khác để đầu tư phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng liên vùng.

Đà Nẵng và Quảng Ngãi giao Khu kinh tế Dung Quất và Khu kinh tế mở Chu Lai khẩn trương rà soát, hoàn thiện dự thảo Đề cương trên cơ sở ý kiến thống nhất của các cơ quan liên quan; đồng thời xây dựng kế hoạch bảo đảm tiến độ và chất lượng theo chỉ đạo của Trung ương và Chính phủ. Trong quá trình triển khai xây dựng đề án, cần tăng cường trao đổi, phối hợp giữa các địa phương trong việc cung cấp thông tin, số liệu, rà soát quy hoạch, đề xuất cơ chế, chính sách và xác định danh mục các chương trình, dự án ưu tiên… chậm nhất ngày 10-8 hoàn chỉnh dự thảo đề án chi tiết; 15-8 báo cáo tại cuộc họp tiếp theo có lãnh đạo UBND hai địa phương; 20-8 báo cáo Ban Thường vụ để bổ sung, tiếp thu ý kiến chỉ đạo; trước 28-8 phải hoàn thiện tờ trình, dự thảo đề án gửi Bộ Tài chính.

Tấn Việt