Gia tộc Nehru – Gandhi danh giá và quyền lực

Thứ hai, 20/08/2012 00:00

(Cadn.com.vn) - Bất chấp những sóng gió trên chính trường quanh vai trò của Tổng Thư ký đảng Quốc Đại cầm quyền, Rahul Gandhi, thế hệ thứ 4 của "danh gia vọng tộc" Nehru – Gandhi, dòng họ danh giá và quyền lực vẫn nổi lên là một trong những gia tộc chính trị nổi tiếng nhất thế giới. Đối với Ấn Độ, Nehru – Gandhi là một thương hiệu dòng tộc có ảnh hưởng đặc biệt quan trọng trên chính trường.

Nehru-Gandhi - gắn liền với vận mệnh Ấn Độ

 Cùng với các gia tộc nổi tiếng khác của Châu Á như Aquino (Philippines), Koizumi (Nhật Bản), Bhutto (Pakistan) và Shinawatra (Thái Lan), gia tộc Nehru-Gandhi có ảnh hưởng thống trị chính trường Ấn Độ kể từ khi nước này giành độc lập từ Anh năm 1947.

Ba thành viên của gia đình này là ông Jawaharlal Nehru, bà Indira Gandhi và ông Rajiv Gandhi từng giữ cương vị Thủ tướng Ấn Độ. Một thành viên khác của gia tộc là Sonia Gandhi – vợ của cựu Thủ tướng Rajiv Gandhi và là mẹ của Rahul Gandhi - hiện đang là Chủ tịch Quốc hội cũng là một chính khách rất nổi tiếng mặc dù bà chỉ mang phận con dâu. Tuy nhiên, vinh quang luôn đi kèm với những cay đắng. Hai trong số 3 người này lại bị ám sát là Indira Gandhi và Rajiv Gandhi.

Vận hội chính trị của gia tộc này khởi nguồn từ Motilal Nehru (1861-1931), một luật sư ưu tú hoạt động cho phong trào độc lập của Ấn Độ trong trong giai đoạn trứng nước, từng giữ chức chủ tịch đảng Quốc Đại. Năm 1929, con trai ông Jawaharlal Nehru (1889-1964) kế nhiệm cương vị này. Từ đây, Jawaharlal nổi bật trên chính trường với tư cách nhà lãnh đạo có tinh thần dân tộc cao và có mối quan hệ mật thiết với lãnh tụ tinh thần của Ấn Độ, Mohandas Gandhi, người không thuộc huyết thống với gia tộc Nehru-Gandhi. Ông nhậm chức thủ tướng đầu tiên Ấn Độ sau khi nước này giành độc lập ngày 15-8-1947 và nắm giữ chức vụ cho đến khi từ trần vào năm 1964.

 Rahul Gandhi và mẹ, bà Sonia Gandhi.

Từ đó, gia tộc Nehru-Gandhi thống lĩnh nền chính trị Ấn Độ cho đến khi bà Indira Gandhi  - con gái duy nhất của Thủ tướng Jawaharlal - bị ám sát ngày 31-10-1984. Việc bà bị sát hại ngay vào lúc sự nghiệp chính trị đang đạt đến những thành công rực rỡ  khiến chính trường nước nhà khốn đốn. Người dân Ấn Độ và các nước còn hết sức bất ngờ và bàng hoàng khi hai kẻ trực tiếp xả súng vào bà lại chính là hai cận vệ Beant Singh và Satwant Singh.

Trước khi bị ám sát, bà Indira Gandhi từng đề bạt con trai út Sanjay Gandhi (1946-1980) vào các vị trí chủ chốt. Tuy nhiên, việc lạm quyền của người con trai là một trong những lý do dẫn đến sự thất bại của chính phủ trong cuộc bầu cử năm 1977. Sanjay thiệt mạng trong một tai nạn máy bay năm 1980. Vì vậy, sau khi bà Indira qua đời, người kế nhiệm sáng giá nhất là người con trai Rajiv Gandhi, lúc đó mới 40 tuổi. Là một phi công dân dụng, Rajiv miễn cưỡng bước vào chính trường và vì thế đã bị đánh bại trong cuộc tuyển cử năm 1989.

Đúng lúc ông đang sẵn sàng trở lại chính trường thì bị một kẻ đánh bom cảm tử liên quan đến lực lượng Những con hổ giải phóng Tamil (LTTE) ám sát ngày 21-5-1991. Ông qua đời để lại người vợ góa Sonia và hai con là Rahul Gandhi và Priyanka Gandhi. Sau khi Rajiv Gandhi bị ám sát, đảng Quốc Đại được đặt dưới quyền lãnh đạo của Thủ tướng P.V. Narasimha Rao.  Suốt trong giai đoạn này, bà Sonia không muốn tham gia chính trường vì không muốn lặp lại số phận thảm khốc của chồng và mẹ chồng. Tuy nhiên, nhiều đảng viên trung thành luôn mong đợi sự xuất hiện của các thành viên thuộc dòng tộc Nehru-Gandhi. Sau thời gian dài ở ẩn và thuyết phục, bà Sonia quyết định tham gia hoạt động trở lại và chẳng bao lâu bà đã nắm giữ chức vụ chủ tịch đảng Quốc Đại.

Giai đoạn kế tiếp chứng kiến sự gia tăng ảnh hưởng của bà Sonia trên chính trường. Trong cuộc tổng tuyển cử năm 2004, bà Sonia lãnh đạo đảng Quốc Đại giành chiến thắng quan trọng và được đề cử tranh chức thủ tướng với sự hỗ trợ mạnh mẽ của Lok Sabha (Hạ viện) và của đảng Cộng sản. Tuy nhiên, sau đó bà bất ngờ từ chối đề cử này và tiến cử ông Manmohan Singh – thủ tướng hiện nay - đảm nhận chức vụ này.

Niềm hy vọng ở thế hệ thứ tư

Cũng trong cuộc bầu cử năm 2004, con trai của bà, Rahul Gandhi đắc cử  Quốc hội, đại diện cho thế hệ thứ tư của dòng họ Nehru-Gandhi tham gia chính trường.

Theo giới quan sát chính trị, do sức ép từ các vụ bê bối tham nhũng cộng với suy yếu của nền kinh tế, đảng Quốc đại trông chờ ở Rahul Gandhi, Tổng Thư ký đảng Quốc Đại sẽ là người đảm nhận được những trọng trách của đảng, trở thành thủ tướng tương lai của Ấn Độ trong cuộc tổng tuyển cử năm 2014. Theo AP, trong cuộc tiếp xúc với báo chí mới đây, Rahul tuyên bố sẽ tích cực hơn nữa trong việc đảm nhận các chức vụ của đảng và phấn đấu làm tốt nhiệm vụ nếu được giao phó. Giới quan sát cho rằng, đây là sự nối tiếp mang tính kế thừa di sản chính trị của dòng họ Nehru-Gandhi. Theo ông Digvijaya Singh, thành viên lãnh đạo đảng Quốc Đại, vào tháng 9 tới sẽ hoàn thành việc bổ nhiệm vị trí cao hơn cho ông Rahul, có thể là vị trí Phó Chủ tịch đảng Quốc Đại.

Với cương vị này, ông Rahul được quyền đại diện đảng Quốc Đại ra tranh cử chức thủ tướng. Cử tri Ấn Độ đang hy vọng Rahul sẽ thổi được làn gió mới vào chính trường đang vật lộn với nạn tham nhũng hiện nay.

Khắc Nam (Theo Net/WP/Guardian)