Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 42: Các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN họp trù bị

Thứ tư, 10/05/2023 08:34
Ngày 9-5, tại thị trấn Labuan Bajo của Indonesia đã diễn ra Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN, Hội đồng Cộng đồng Chính trị - An ninh ASEAN 26 và Hội đồng Điều phối ASEAN 33. Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Redno Marsudi chủ trì các hội nghị này.
Bộ trưởng Ngoại giao các nước ASEAN cùng Bộ trưởng Ngoại giao Timor-Leste (tham dự với tư cách quan sát viên) và Tổng thư ký ASEAN chụp ảnh lưu niệm. Ảnh: TTXVN
Bộ trưởng Ngoại giao các nước ASEAN cùng Bộ trưởng Ngoại giao Timor-Leste (tham dự với tư cách quan sát viên) và Tổng thư ký ASEAN chụp ảnh lưu niệm. Ảnh: TTXVN

Các bộ trưởng ngoại giao rà soát mọi mặt công tác chuẩn bị cho Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 42, trong đó thống nhất chương trình hoạt động, nghị sự và các văn kiện sẽ trình lên các lãnh đạo cấp cao. Các bộ trưởng cũng đã xem xét nhiều văn kiện quan trọng, trong đó có những văn kiện có ý nghĩa định hướng lâu dài như Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN sau năm 2025, nâng cao hiệu quả hoạt động của ASEAN, cũng như những lĩnh vực hợp tác cụ thể, thiết thực như phát triển hệ sinh thái xe điện, kết nối thanh toán khu vực, mạng lưới làng xã… Các bộ trưởng cũng dành nhiều thời gian thảo luận các trọng tâm, ưu tiên và các vấn đề thuộc quan tâm chung của ASEAN.

Tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN, các bộ trưởng chia sẻ nhận định tình hình quốc tế, khu vực diễn biến phức tạp, khó lường, đặc biệt cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt cùng nhiều thách thức rủi ro, tiềm ẩn tác động đến ASEAN. Theo đó, các nước nhất trí sẽ tăng cường các giá trị, nguyên tắc và chuẩn mực ứng xử của ASEAN, từ đó bảo đảm độc lập và tự chủ, chủ động và linh hoạt thích ứng trước biến động, thực sự là trung tâm trong cấu trúc khu vực.

Về hợp tác giữa ASEAN với các đối tác, các nước đã xem xét nhiều đề xuất của đối tác xin tham gia Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), thiết lập và nâng cấp quan hệ với ASEAN. Các bộ trưởng nhất trí cần tăng cường hợp tác thực chất, đề nghị các đối tác cam kết và đóng góp xây dựng cho Cộng đồng ASEAN, cùng ứng phó hiệu quả với các thách thức chung vì mục tiêu hòa bình, ổn định, an ninh và phát triển.

Các bộ trưởng khẳng định lại tinh thần xây dựng, hợp tác, đoàn kết, tương trợ và phát huy vai trò của ASEAN trong hỗ trợ Myanmar vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay. Theo đó, ASEAN cần thúc đẩy thực hiện Đồng thuận 5 điểm và quyết định của lãnh đạo cấp cao tháng 11-2022. Các nước bày tỏ ủng hộ nỗ lực của Chủ tịch ASEAN 2023 và đặc phái viên Chủ tịch về Myanmar trong triển khai nhiệm vụ.

Tại Hội nghị Hội đồng Cộng đồng Chính trị - An ninh ASEAN lần thứ 26, các bộ trưởng hoan nghênh kết quả tích cực trong triển khai Kế hoạch tổng thể Cộng đồng Chính trị - An ninh ASEAN 2025. Đáng chú ý, các nguyên tắc, chuẩn mực ứng xử của ASEAN được coi trọng; hợp tác thực chất được thúc đẩy trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh năng lượng, an ninh lương thực, an ninh biển, ứng phó các thách thức đang nổi lên; hiệu quả của các cơ chế, chương trình và kế hoạch hợp tác với các đối tác được chú trọng; lập trường nguyên tắc của ASEAN về Biển Đông tiếp tục được củng cố, trong đó có thực hiện đầy đủ và nghiêm túc Tuyên bố về Ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và sớm hoàn tất Bộ Quy tắc Ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) hiệu quả, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982…

Chia sẻ các thách thức ở khu vực, các bộ trưởng nhấn mạnh ASEAN cần duy trì đoàn kết, nâng cao tính chủ động và linh hoạt thích ứng trước các chuyển động chiến lược, củng cố vai trò trung tâm trong cấu trúc an ninh khu vực mở, bao trùm, minh bạch và dựa trên luật lệ.

Tiếp đó tại Hội nghị Hội đồng điều phối ASEAN lần thứ 33, các bộ trưởng đánh giá tổng thể tiến độ triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025, các kế hoạch tổng thể trên 3 trụ cột, cùng các Kế hoạch Tổng thể kết nối ASEAN và Sáng kiến Liên kết ASEAN về thu hẹp khoảng cách phát triển, đề nghị triển khai đúng hạn các kế hoạch đề ra, tạo cơ sở vững chắc cho liên kết và hợp tác của ASEAN trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

Ghi nhận tiến độ soạn thảo Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN sau năm 2025, các bộ trưởng hoan nghênh Nhóm Đặc trách cao cấp (HLTF) hoàn tất các thành tố chính của tầm nhìn, đề nghị Nhóm HTLF tăng cường tham vấn rộng rãi, bảo đảm tầm nhìn phù hợp với nguyện vọng, quan tâm của người dân. Các bộ trưởng cũng nhất trí đẩy nhanh thảo luận về các khuyến nghị nâng cao hiệu quả hoạt động của ASEAN, trong đó có tăng cường vai trò của các cơ quan trong ASEAN, huy động nguồn lực…, coi đây là những bước chuẩn bị quan trọng để ASEAN có thể thích ứng tốt hơn với các cơ hội và thách thức trong tương lai.

Trên cơ sở chỉ đạo của lãnh đạo cấp cao về việc Timor Leste xin gia nhập ASEAN, các bộ trưởng đã trao đổi và hoàn tất Lộ trình Timor Leste trở thành thành viên ASEAN. Văn kiện này sẽ tạo tiền đề cho quá trình chuẩn bị và hỗ trợ Timor Leste chính thức gia nhập ASEAN.

Theo kế hoạch, ngày 9-5, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 42 sẽ chính thức khai mạc tại khách sạn Meruorah. Ngay sau đó, lãnh đạo các nước sẽ dự phiên toàn thể và các phiên đối thoại với các đại diện Đại Hội đồng liên Nghị viện ASEAN (AIPA), Thanh niên, Hội đồng Tư vấn Kinh doanh ASEAN (ABAC) và Nhóm đặc trách Cao cấp về Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN sau năm 2025.

Theo TTXVN