(Cadn.com.vn) -  Sáng 6-4, hàng ngàn người dân địa phương và du khách đã trẩy hội về dự Lễ hội Am Chúa, còn gọi là lễ  Vía Đức Thiên Y Thánh Mẫu tại Di tích Am Chúa  thuộc xã Diên Điền, Diên Khánh.

Theo sự tích được lưu truyền và ghi lại qua sử sách,  Am Chúa được xây dựng trên ngọn núi có tên là Đại An (tục gọi là Núi Dưa), thuộc xã Diên Điền, Diên Khánh. Đây là nơi thờ nữ thần Thiên Y Ana Thánh Mẫu, một nữ phúc thần rất được nhân dân trong vùng kính trọng, tôn sùng là Bà Chúa, bà mẹ của xứ sở, có công truyền dạy con cháu trồng lúa, dệt vải. Đây cũng là nơi thông qua hoạt động tín ngưỡng, còn bảo lưu được rất nhiều  những nghi thức lễ hội cổ truyền của người Việt ở Khánh Hòa.

Theo truyền thuyết được ghi lại trong một tấm bia đá dựng từ năm 1856 ở Tháp Bà, Am Chúa được coi là nơi phát tích của Bà Thiên Y Ana Thánh Mẫu lúc ấu thơ sống với cha mẹ nuôi, và Tháp Bà Nha Trang là nơi thờ Bà khi đã hiển thánh. Từ đầu triều Nguyễn, Bà Thiên Y Ana đã được sắc phong là Hồng Nhơn Phổ Tế Linh Ứng Thượng Đẳng Thần, được thờ phụng, tế lễ theo nghi lễ quốc tế do quan đầu tỉnh làm chủ tế tại Am Chúa và Tháp Bà Ponagar. Theo đó, hằng năm, lễ hội Am Chúa được khởi lễ từ ngày mồng 1 và tiếp lễ hội đến hết ngày mồng 3 – 3 (ÂL) với đủ nghi lễ long trọng, phần hội đông vui, thu hút hàng ngàn khách thập phương xa gần trong cả nước về thăm viếng, dâng hương khẩn cầu quốc thái, dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.

Lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa và đại diện các ngành thắp hương viếng Thiên Y Thánh Mẫu.

Cùng với huyền tích gắn liền với lịch sử hình thành, phát triển của một vùng đất cùng những sự kiện lịch sử đấu tranh cách mạng của Đảng bộ và nhân dân địa phương...  năm 1999, di tích Am Chúa đã được Bộ VH-TT trao bằng công nhận là Di tích lịch sử Văn hóa quốc gia. Theo ban tổ chức lễ,  Lễ Vía Đức Thiên Y Thánh Mẫu tại di tích Am Chúa  năm 2008 với nhiều đoàn nam tế, nữ tế tham dự, đã gắn các hoạt động bảo tồn, khai thác và giới thiệu vốn quý văn hóa dân gian. Lễ hội vẫn được tổ chức chu đáo, an toàn, tạo thuận lợi cho mọi người thể hiện tâm thành tín ngưỡng của mình với tục thờ Mẫu - một nét đẹp về đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và cũng là bản sắc văn hóa của dân tộc

Lê Bá Dương