Ngày 3-8, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) cho biết đã khởi động chiến dịch thu hồi quốc tịch quy mô lớn nhất trong lịch sử cơ quan này, với việc đệ trình đơn kiện đối với 25 công dân nhập tịch bị cáo buộc gian lận trong quá trình xin nhập quốc tịch hoặc che giấu các hành vi phạm tội nghiêm trọng.

Theo thông tin từ DOJ, các đơn kiện được nộp trong giai đoạn từ ngày 20-7 đến 3-8, liên quan đến các công dân nhập tịch có nguồn gốc từ 17 quốc gia và vùng lãnh thổ, gồm Pakistan, Ấn Độ, Mexico, Moldova, Colombia, Nigeria, Liberia, Ghana, Cuba, El Salvador, Jamaica, Haiti, Honduras, Cameroon, Jordan, Thụy Điển và Đài Loan (Trung Quốc). Quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche khẳng định quốc tịch Mỹ là một đặc quyền chỉ dành cho những người đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Theo ông, các bị đơn đã nhập tịch thông qua hành vi gian dối, che giấu thông tin hoặc vi phạm các quy định pháp lý trong quá trình xét duyệt hồ sơ.DOJ cho biết các cáo buộc trong các vụ việc này bao gồm âm mưu giết người, xâm hại tình dục trẻ em, bạo hành gia đình, gian lận hôn nhân, sử dụng giấy tờ và danh tính giả, gian lận hộ chiếu, gian lận tài chính và hành nghề y không có giấy phép. Một số trường hợp bị cho là đã che giấu tiền án hoặc các thông tin quan trọng khiến họ không đủ điều kiện được nhập quốc tịch Mỹ.

Trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Brett Shumate cho biết đây là chiến dịch tước quốc tịch phối hợp lớn nhất trong lịch sử DOJ, đồng thời nhấn mạnh cơ quan này sẽ tiếp tục sử dụng các công cụ pháp lý để bảo vệ tính toàn vẹn của hệ thống nhập tịch.Theo số liệu của DOJ, kể từ ngày 20-1-2025 đến nay, cơ quan này đã khởi xướng tổng cộng 88 vụ kiện nhằm thu hồi quốc tịch đối với các công dân nhập tịch bị cáo buộc có hành vi gian lận hoặc không đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

Cùng ngày, Mỹ cũng chính thức triển khai chương trình ký quỹ thị thực dài hạn đối với người xin cấp thị thực không định cư, đánh dấu bước siết chặt mới trong chính sách quản lý nhập cảnh. Theo quy định của Bộ Ngoại giao Mỹ, công dân của 50 quốc gia khi xin thị thực công tác (B-1) hoặc du lịch (B-2) có thể bị yêu cầu nộp khoản ký quỹ từ 10.000-20.000 USD trước khi được cấp thị thực. Khoản tiền này sẽ được hoàn trả nếu người nhập cảnh tuân thủ đầy đủ các điều kiện lưu trú, nhưng sẽ bị tịch thu nếu vi phạm quy định về thời hạn hoặc mục đích lưu trú.Chương trình được xây dựng trên cơ sở thí điểm từ tháng 8-2025. So với giai đoạn thử nghiệm, Mỹ đã bãi bỏ mức ký quỹ thấp nhất là 5.000 USD, giữ nguyên các mức 10.000 USD và 15.000 USD, đồng thời bổ sung mức cao nhất lên tới 20.000 USD.Trong số 50 quốc gia chịu tác động, có 30 nước thuộc châu Phi, bao gồm Uganda, Ethiopia, Mozambique, Zimbabwe cùng nhiều quốc gia khác. Việc có phải nộp tiền ký quỹ hay không sẽ do viên chức lãnh sự quyết định dựa trên đánh giá từng hồ sơ cụ thể.

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết mục tiêu của chương trình là hạn chế tình trạng lưu trú quá hạn sau khi nhập cảnh. Theo cơ quan này, kết quả từ giai đoạn thí điểm cho thấy yêu cầu ký quỹ đã góp phần nâng cao tỷ lệ tuân thủ các quy định về nhập cư. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia về di cư và các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực du lịch nhận định mức ký quỹ mới có thể trở thành rào cản tài chính lớn đối với người dân các quốc gia có thu nhập thấp, đặc biệt tại châu Phi. Theo đánh giá, quy định này có thể khiến nhiều doanh nhân, sinh viên, khách du lịch và người thăm thân phải hủy hoặc trì hoãn kế hoạch đến Mỹ.

Giới quan sát cho rằng việc đồng thời mở rộng chiến dịch thu hồi quốc tịch và áp dụng chính sách ký quỹ thị thực cho thấy chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục tăng cường thực thi luật nhập cư và nhập tịch, với trọng tâm là ngăn chặn gian lận, nâng cao tính tuân thủ pháp luật và siết chặt các điều kiện tiếp cận nước Mỹ. Tuy nhiên, các biện pháp này cũng được dự báo sẽ tiếp tục tạo ra nhiều tranh luận về tác động đối với giao lưu quốc tế, thương mại, giáo dục và quan hệ hợp tác giữa Mỹ với các quốc gia chịu ảnh hưởng.

AN BÌNH