Vượt lên ý nghĩa của một buổi lễ khai trương thông thường, sự kiện là câu trả lời thực tế nhất cho câu hỏi: Đà Nẵng sẽ định vị mình như thế nào trên bản đồ kinh tế khu vực và thế giới? Và quan trọng hơn, hình hài của trung tâm này sẽ ra sao để vừa phát huy lợi thế địa phương, vừa đóng góp hiệu quả vào nền kinh tế quốc gia?

Trước hết, cần thống nhất một nhận thức: Sự ra đời của TTTC quốc tế Đà Nẵng không phải là sự lặp lại hay cạnh tranh thị phần với các TTTC truyền thống đã và đang hình thành ở các đầu tàu kinh tế khác như TPHCM. Nếu TPHCM với quy mô kinh tế lớn, hướng tới việc trở thành TTTC tổng hợp, nơi đặt trụ sở của các định chế tài chính, ngân hàng hàng đầu khu vực, thì Đà Nẵng lựa chọn một hướng tiếp cận khác: Mở đường cho những mô hình chưa có tiền lệ.

Sự khác biệt này không phải là tìm cách tách rời, mà là sự phân vai chiến lược trong tổng thể nền kinh tế đất nước. Đà Nẵng chọn đi vào những ngách hẹp nhưng giá trị cao, tận dụng dư địa của các cơ chế thử nghiệm (sandbox) mà Trung ương đã mạnh dạn trao quyền. Đó là sự tập trung vào công nghệ tài chính (Fintech) và các dịch vụ tài chính mới gắn liền với chuyển đổi số.

Nhìn vào danh mục các hoạt động dịch vụ cốt lõi được công bố trong ngày khai trương, có thể thấy rõ tư duy chiến lược này. Việc phát triển thị trường tài sản số hay các giải pháp Fintech không đòi hỏi quy mô dân số quá lớn hay hạ tầng đô thị khổng lồ như các TTTC truyền thống. Cái cần nhất ở đây là hạ tầng công nghệ, hành lang pháp lý linh hoạt và nguồn nhân lực chất lượng cao là những yếu tố mà Đà Nẵng, với tư cách là một thành phố thông minh, năng động, hoàn toàn có khả năng đáp ứng tốt.

Một điểm nhấn đáng chú ý khác mang tính thực tiễn cao là sự xuất hiện của Sàn giao dịch kim loại màu. Đây là bước đi khôn ngoan, đưa khái niệm tài chính từ những con số trên màn hình trở về gần hơn với nền kinh tế thực. Gắn kết với lợi thế cảng biển, logistics của miền Trung, sàn giao dịch này không chỉ phục vụ hoạt động đầu cơ tài chính mà sẽ hỗ trợ trực tiếp cho chuỗi cung ứng sản xuất công nghiệp, giúp minh bạch hóa thị trường và giảm thiểu rủi ro biến động giá cho doanh nghiệp. Khi đó, dòng tiền tài chính sẽ chảy vào mạch máu của sản xuất, kinh doanh, tạo ra giá trị thặng dư thực tế.

Tất nhiên, để vận hành những mô hình "chưa có tiền lệ", thách thức lớn nhất nằm ở yếu tố con người. Máy móc có thể mua, trụ sở có thể xây, nhưng tư duy quản trị rủi ro và kỹ năng vận hành các công cụ tài chính phức tạp thì không thể có trong một sớm một chiều.

Chỉ một ngày trước khi TTTC quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng chính thức khai trương, sáng 8-1, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hồ Kỳ Minh tiếp và làm việc với bà Jane Rexworthy- Chủ tịch UK Skills Partnership (Vương quốc Anh), đề nghị hợp tác với UK Skills Partnership trong việc phát triển nguồn nhân lực phục vụ TTTC quốc tế, đáp ứng yêu cầu xây dựng khung pháp lý và triển khai các công cụ, dịch vụ tài chính xanh và các lĩnh vực kinh tế bền vững.

Sự liền mạch của hai sự kiện này là một cuộc gặp gỡ chuyên sâu về đào tạo nhân lực diễn ra ngay trước giờ cắt băng khánh thành không phải là sự ngẫu nhiên. Nó phát đi một thông điệp mạnh mẽ về tư duy kiến tạo của Đà Nẵng: Để vận hành một mô hình kinh tế chưa từng có tiền lệ, sự chuẩn bị về "phần xác" (cơ sở hạ tầng, trụ sở) là chưa đủ, mà cốt lõi phải nằm ở "phần hồn", tức thể chế và con người.

Đây một là một sự chuẩn bị căn cơ. Chúng ta không chỉ "nhập khẩu" mô hình, mà đang nỗ lực "nội địa hóa" tri thức, chuẩn bị sẵn sàng một đội ngũ nhân sự am hiểu về tài chính xanh, tài chính công nghệ để làm chủ cuộc chơi.

Khai trương TTTC quốc tế hôm nay là một cột mốc lịch sử, nhưng mới chỉ là vạch xuất phát. Từ cơ chế chính sách trên giấy đến hiệu quả thực tế là một chặng đường dài đòi hỏi sự kiên định và uyển chuyển.

Lãnh đạo TP, cộng đồng doanh nghiệp và người dân cần nhìn nhận trung tâm này là một động lực tăng trưởng mới, một "bà đỡ" cho nền kinh tế số của địa phương. Thành công của mô hình này sẽ không đo đếm bằng sự hào nhoáng của các tòa nhà cao tầng, mà bằng mức độ sôi động của các giao dịch, sự thuận lợi của môi trường đầu tư và sự gia tăng giá trị đóng góp vào ngân sách TP.

Chọn lối đi riêng, chấp nhận thử nghiệm những cái mới là bản lĩnh của người Đà Nẵng. Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và hướng đi bổ trợ, hài hòa với lợi ích quốc gia, chúng ta có quyền tin tưởng TTTC quốc tế Đà Nẵng sẽ sớm trở thành một điểm sáng, một hình mẫu về đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực tài chính của cả nước.

TRUNG ĐOÀN