Đà Nẵng hoàn thành lấy mẫu ADN gần 26 nghìn mộ liệt sĩ
Sáng 15-9, các lực lượng chức năng TP Đà Nẵng tổ chức khai quật, cất bốc ngôi mộ tập thể tại thôn Gò Cao, xã Thu Bồn. Đây là ngôi mộ được ông Võ Đình Thế cung cấp thông tin có 17 hài cốt và trực tiếp chôn cất, chăm lo hương khói từ năm 1988 đến nay.
Sau khi mở nắp mộ, qua từng lớp đất, lực lượng làm nhiệm vụ phát hiện nhiều di vật như dây dù, vải võng, ví da, bàn chải cùng một số dấu tích liên quan. Những di vật này cơ bản trùng khớp với lời kể của ông Võ Đình Thế về quá trình phát hiện, cất bốc và mai táng các hài cốt cách đây gần 40 năm. Theo ông Thế, năm 1988, trong quá trình thi công công trình tại địa bàn Hiệp Đức, máy móc làm lộ nhiều hài cốt. Ông cùng một số người dân đã tự nguyện cất bốc, chôn cất; sau đó di chuyển về khu đất của gia đình tại xã Thu Bồn, xây mộ và tổ chức hương khói hằng năm. Từ nguồn tin trên, Bộ CHQS thành phố Đà Nẵng đã khẩn trương tổ chức xác minh, đối soát hồ sơ, gặp gỡ nhân chứng và các cựu chiến binh từng chiến đấu tại địa bàn Hiệp Đức. Nhiều thông tin bước đầu cho thấy các hài cốt có thể liên quan đến cán bộ, chiến sĩ đặc công thuộc Sư đoàn 2, Quân khu 5, hy sinh năm 1970. Sau khi hoàn thành công tác cất bốc, các hài cốt sẽ được đưa về Nghĩa trang liệt sĩ xã Hiệp Đức. Lễ truy điệu và an táng dự kiến tổ chức ngày 17-9. Các cơ quan chức năng tiếp tục hoàn thiện hồ sơ, làm rõ thông tin và danh tính các liệt sĩ.
Đến ngày 15-9, TP Đà Nẵng chính thức hoàn thành khai quật, lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN gần 26.000 phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính tại 144 nghĩa trang trên địa bàn. Theo Bộ CHQS TP Đà Nẵng, thành phố là địa phương có số lượng mộ liệt sĩ cần lấy mẫu lớn nhất cả nước, vượt xa 34 tỉnh, thành phố và chiếm hơn 50% tổng số mộ cần lấy mẫu của Quân khu 5. Trước khối lượng công việc đặc biệt lớn, trong khi mùa mưa đang đến gần, thành phố đã chuyển từ triển khai tuần tự sang đồng loạt tại các nghĩa trang đủ điều kiện; tập trung lực lượng, phương tiện, tổ chức thực hiện liên tục và kịp thời tháo gỡ khó khăn tại từng địa bàn. Với cách làm quyết liệt, khoa học, linh hoạt, nhiệm vụ dự kiến kéo dài nhiều tháng đã hoàn thành trước mùa mưa, tạo cơ sở quan trọng để đẩy nhanh giám định ADN, xác định danh tính, đưa tên tuổi các liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương. Đến thời điểm hiện tại, Đà Nẵng đã tìm kiếm, quy tập được 61 hài cốt liệt sĩ; đồng thời tiếp tục rà soát, xác minh thông tin, mở rộng địa bàn tìm kiếm, quyết tâm không để một dấu tích nào bị thời gian xóa nhòa, không để một liệt sĩ nào bị lãng quên.
Trước đó, sáng 14-9, tại ga đi, Cảng hàng không Chu Lai (TP Đà Nẵng), Bộ CHQS tỉnh Quảng Ngãi phối hợp với các đơn vị chức năng của Cảng tổ chức vận chuyển, bàn giao 3534 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sỹ, phục vụ công tác giám định ADN để xác định danh tính liệt sỹ. Đây là những mẫu sinh phẩm được thu thập từ các nghĩa trang liệt sỹ trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi. Sau khi xử lý xong một số vấn đề về kỹ thuật, các mẫu sinh phẩm được đựng trong 14 hộp, được đưa lên chuyến bay VN1640, cất cánh lúc 09h10 cùng ngày. Khi đến Cảng hàng không Quốc tế Nội Bài (Hà Nội), các mẫu sinh phẩm này được vận chuyển và bàn giao cho Viện Pháp y Quân đội, phục vụ giám định ADN xác định danh tính hài cốt liệt sỹ thiếu thông tin. Chia sẻ tại chân cầu thang máy bay, Thiếu tá Nguyễn Trung Lưu - Phòng Chính trị - Bộ CHQS tỉnh Quảng Ngãi cho biết: "Sau khi nhận nhiệm vụ hết sức thiêng liêng này, CBCS của Phòng đã thể hiện sự quyết tâm, tinh thần trách nhiệm cao nhất, phối hợp vận chuyển, bàn giao bảo đảm đúng quy trình, chặt chẽ, chính xác và an toàn". Theo Đại tá Mai Kim Bình - TUV - Chính ủy Bộ CHQS tỉnh Quảng Ngãi: "Thời gian qua, cùng với việc tiếp nhận thông tin, khai thác thông tin của các nhân chứng, đã thu thập được 5747 mẫu sinh phẩm; khoảng cuối tháng 9/2026, đơn vị tiếp tục nỗ lực hoàn thành khoảng hơn 2600 mẫu sinh phẩm, tại hơn 100 nghĩa trang trên địa bàn. Bộ CHQS tỉnh tiếp tục tiếp nhận, xác minh thông tin của các nhân chứng gửi về, để từ đó tiếp tục tìm kiếm và quy tập, nhằm sớm giúp cho các người mẹ, người vợ, người con nhìn thấy những di ảnh, danh tính của người thân mình trở về quê hương, gia đình và đất mẹ".
Công Khanh - Trần Điện Bàn

