Các nền kinh tế phát triển hàng đầu thế giới đang đối mặt với mức nợ công cao chưa từng có, làm gia tăng lo ngại về tăng trưởng chậm lại và nguy cơ bất ổn tài chính toàn cầu. Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tại 6/7 quốc gia thuộc Nhóm G7, nợ công hiện đã bằng hoặc vượt tổng sản lượng kinh tế hằng năm.
Mỹ, Anh, Pháp, Italy và Nhật Bản đều ghi nhận nợ công ở mức kỷ lục hoặc tiệm cận kỷ lục. Riêng Mỹ, nợ công đã lên tới khoảng 38.000 tỷ USD, tương đương 125% GDP. Chi phí trả lãi nợ mỗi năm vào khoảng 1.000 tỷ USD, chiếm 15% tổng chi ngân sách liên bang, chỉ đứng sau an sinh xã hội.
Gánh nặng nợ buộc các chính phủ phải dành nguồn lực lớn để trả lãi, thu hẹp dư địa chi cho y tế, giáo dục, hạ tầng và công nghệ. Nhu cầu vay vốn lớn cũng đẩy chi phí đi vay tăng cao, kéo theo lãi suất đối với các khoản vay tiêu dùng và doanh nghiệp, đồng thời làm gia tăng áp lực lạm phát. Đáng lo ngại hơn, mức nợ cao khiến các chính phủ thiếu dư địa tài khóa để ứng phó khi xảy ra khủng hoảng tài chính, đại dịch hay xung đột địa chính trị. Trong bối cảnh dân số già hóa, tăng trưởng chậm và nhu cầu chi tiêu mới cho quốc phòng, chuyển đổi năng lượng và công nghệ, áp lực nợ ngày càng chồng chất. Trên thị trường tài chính, lợi suất trái phiếu chính phủ tăng được xem là tín hiệu cảnh báo sớm. Dù trái phiếu Mỹ vẫn là "nơi trú ẩn an toàn", nhiều chuyên gia cảnh báo quỹ đạo nợ hiện nay của các nền kinh tế lớn đang làm xói mòn niềm tin dài hạn và có thể tác động lan rộng tới ổn định kinh tế toàn cầu.
T.N
