Ông Lê Văn Min, người dân thôn Thuận An, xã Tam Hải, chia sẻ rằng mỗi ngày, từ lúc trời vừa hửng sáng, ông dùng thuyền thúng ra vùng biển gần bờ để hái rong mơ. Đến khoảng giữa trưa trở về, số rong thu hoạch được đem bán mang lại thu nhập từ 500.000 đến 600.000 đồng. "Nghề hái rong mơ giúp gia đình tôi có thêm nguồn thu nhập khá, nên tôi rất phấn khởi", ông Min cho biết.

Theo tìm hiểu, mỗi ngày, người dân xã đảo Tam Hải thường ra biển khai thác rong mơ từ khoảng 6 giờ đến 11 giờ trưa. Bình quân mỗi người có thể thu được từ 1 đến 1,5 tạ rong mơ khô, mang lại thu nhập từ 500.000 đến 600.000 đồng/ngày. Ông Trần Minh Tập, Trưởng thôn Thuận An, cho biết hiện toàn thôn có khoảng 150 người làm nghề hái rong mơ, với mức thu nhập bình quân khoảng 500.000 đồng/người/ngày. Thực tế cho thấy, nghề khai thác rong mơ đã và đang trở thành nguồn sinh kế quan trọng của nhiều hộ dân trên xã đảo.

Tại Tam Hải, rong mơ thường sinh trưởng ở vùng lộng, cách bờ biển khoảng 1-2 km. Người dân sử dụng thúng chai hoặc thuyền máy nhỏ để ra khai thác. Đây là nghề không đòi hỏi nhiều vốn đầu tư và sử dụng ít lao động. Thông thường, mỗi thuyền chỉ có hai người cùng tham gia; một người trực tiếp cắt rong mơ, người còn lại thu gom và sắp xếp vào khoang thuyền.

Sau khi đưa rong vào bờ, người dân trải rong ra bãi biển để phơi dưới nắng gắt khoảng một ngày là có thể bán cho thương lái. Mặc dù thời gian khai thác ngoài biển chỉ kéo dài hơn nửa ngày, nhưng có những người thu được hơn 3 tạ rong mơ khô, bán với giá gần 2 triệu đồng.

Theo bà Bùi Thị Chung Thủy, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Tam Hải, nghề khai thác rong mơ khá vất vả. Người dân phải thức dậy từ sáng sớm, lội nước, chèo thúng, kéo những mẻ rong nặng hàng chục ki-lô-gam vào bờ, rồi tiếp tục thực hiện các công đoạn phơi, đảo và bảo quản sản phẩm dưới cái nắng gay gắt của mùa hè. Tuy nhiên, đổi lại, nghề này mang đến nguồn thu nhập khá ổn định cho nhiều gia đình địa phương.

Trong những ngày cao điểm của mùa rong mơ, tại khu vực rừng dừa thuộc Bãi Bắc, thôn Thuận An, không khó để bắt gặp hình ảnh người dân tất bật phơi, đóng bao những đống rong mơ trải dài trên bãi biển. Những năm gần đây, loại rong biển này đã trở thành nguồn thu nhập quan trọng, góp phần cải thiện đời sống của nhiều hộ dân trên xã đảo.

Theo các tài liệu chuyên ngành, rong mơ không chỉ được sử dụng để chế biến thực phẩm mà còn là vị thuốc trong y học cổ truyền. Rong mơ chứa nhiều khoáng chất, đặc biệt là hàm lượng i-ốt dồi dào, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Hiện nay, sản phẩm rong mơ khô của xã Tam Hải được tiêu thụ khá thuận lợi; sau khi phơi xong, thương lái thường đến tận nơi để thu mua.

Nghề khai thác rong mơ đã tồn tại ở Tam Hải từ nhiều năm nay và góp phần giúp không ít hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống. Tuy nhiên, cùng với việc phát triển kinh tế, công tác bảo vệ nguồn lợi và hệ sinh thái biển cũng được địa phương đặc biệt quan tâm.

Ông Trần Minh Tập, Trưởng thôn Thuận An, cho biết địa phương thường xuyên tuyên truyền, hướng dẫn người dân khi khai thác phải chừa lại phần gốc rong mơ với tỷ lệ phù hợp nhằm bảo tồn nguồn lợi tự nhiên. Đây là giải pháp quan trọng để duy trì sự phát triển của loài rong này, đồng thời bảo vệ môi trường sống, nơi trú ẩn và sinh sản của nhiều loài thủy sản quý ở vùng biển ven bờ.

Thực tế cho thấy, nghề khai thác rong mơ đã mang lại sinh kế và thu nhập đáng kể cho người dân xã đảo Tam Hải. Tuy nhiên, việc khai thác cần được thực hiện theo hướng bền vững, tránh tình trạng tận thu, tận diệt gây ảnh hưởng đến hệ sinh thái biển, thảm cỏ biển tự nhiên và nguồn lợi thủy sản. Bảo tồn và khai thác hợp lý rong mơ không chỉ góp phần bảo vệ môi trường biển mà còn đảm bảo sinh kế lâu dài cho cộng đồng cư dân vùng biển đảo trong tương lai.

Văn Phin