Những cuộc gọi nhỡ bất thường

Thoạt nhìn, đây có thể chỉ là những cuộc gọi nhầm hoặc quảng cáo thông thường. Tuy nhiên, theo nhận định của cơ quan chức năng, phía sau những cuộc gọi ngắn ngủi đó có thể là cả một hệ thống thu thập dữ liệu và sàng lọc nạn nhân phục vụ cho các hoạt động lừa đảo.

Các đối tượng thường sử dụng phần mềm tự động thực hiện cuộc gọi hàng loạt đến hàng ngàn số điện thoại khác nhau. Khi người dùng nghe máy hoặc gọi lại, hệ thống sẽ ghi nhận số thuê bao đang hoạt động, từ đó xác định đây là “dữ liệu sống” có giá trị. Nguy hiểm hơn, một số nhóm tội phạm còn ứng dụng công nghệ phân tích giọng nói để nhận diện giới tính, độ tuổi, thói quen giao tiếp và mức độ cảnh giác của người nghe. Chỉ cần vài câu trao đổi ngắn ngủi, chúng có thể phân loại nạn nhân thành từng nhóm đối tượng khác nhau để xây dựng các kịch bản lừa đảo phù hợp. Sau khi được sàng lọc, thông tin này có thể bị mua bán trái phép hoặc tiếp tục được sử dụng trong các vụ giả danh cơ quan Công an, Viện kiểm sát, Tòa án, nhân viên ngân hàng, nhân viên giao hàng hay các nền tảng thương mại điện tử nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Không dừng lại ở việc thu thập dữ liệu cá nhân, việc gọi lại các số điện thoại lạ còn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh cước phí lớn. Một số đối tượng có thể thiết lập hệ thống chuyển hướng cuộc gọi sang đầu số quốc tế hoặc các dịch vụ tính phí đặc biệt, khiến người dùng bị trừ tiền mà không hay biết. Bên cạnh đó, giọng nói của người dân cũng có thể bị ghi âm, cắt ghép để phục vụ các hành vi giả mạo. Trong bối cảnh công nghệ trí tuệ nhân tạo ngày càng phát triển, việc sao chép giọng nói để thực hiện các cuộc gọi lừa đảo, vay mượn tiền hoặc tạo dựng bằng chứng giả đang trở thành mối đe dọa hiện hữu.

“Bẫy” đặt cọc trong các giao dịch mua bán trực tuyến

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Phòng ANM)- Công an TP Đà Nẵng, vừa phát đi cảnh báo về thủ đoạn lừa đảo trong mua bán ô-tô qua mạng xã hội với hình thức “đóng nhiều vai” để tạo dựng giao dịch giả.

Mới đây, anh H.Q.C đăng thông tin bán chiếc ô-tô với giá 630 triệu đồng trên mạng xã hội. Sau đó, một tài khoản mang tên Huỳnh Như liên hệ hỏi mua và đề nghị nếu có người đến xem xe thì nói phương tiện thuộc sở hữu của một người tên Thư. Tiếp đó, đối tượng sử dụng một tài khoản khác mang tên Thư, lấy chính hình ảnh và thông tin chiếc xe này để đăng bán cho anh N.Đ.L ở Hà Nội với giá chỉ 530 triệu đồng.

Bằng các chiêu trò tạo dựng lòng tin và đánh vào tâm lý muốn mua được tài sản giá rẻ, đối tượng đã thuyết phục anh L. chuyển trước 300 triệu đồng tiền đặt cọc vào tài khoản ngân hàng được chỉ định. Sau khi nhận được tiền, toàn bộ các tài khoản liên quan lập tức xóa tin nhắn, hủy kết bạn và cắt đứt liên lạc, để lại nạn nhân với khoản thiệt hại lớn.

Thực tế cho thấy, đây là thủ đoạn không mới nhưng vẫn có nhiều người sập bẫy bởi các đối tượng thường xây dựng kịch bản rất chặt chẽ. Chúng tận dụng hình ảnh, giấy tờ thật của tài sản, đồng thời tạo ra các cuộc trao đổi giữa nhiều tài khoản khác nhau để khiến giao dịch trở nên có vẻ đáng tin cậy. Điểm chung trong các vụ việc là nạn nhân thường không trực tiếp kiểm tra tài sản, không xác minh chính xác chủ sở hữu hoặc bị hấp dẫn bởi mức giá thấp bất thường nên vội vàng chuyển tiền đặt cọc.

Nâng cao cảnh giác để tự bảo vệ mình

Trước những thủ đoạn ngày càng tinh vi của tội phạm công nghệ cao, cơ quan Công an khuyến cáo người dân tuyệt đối không chủ quan khi tiếp nhận các cuộc gọi hoặc thực hiện giao dịch trên môi trường mạng.

Đối với các cuộc gọi từ số điện thoại lạ, người dân không nên gọi lại khi chưa xác định rõ người gọi và mục đích cuộc gọi. Đồng thời, cần chủ động chặn và báo cáo các số điện thoại có dấu hiệu bất thường cho nhà mạng để được hỗ trợ xử lý.

Tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân, thông tin tài khoản ngân hàng, mật khẩu, mã OTP hoặc các dữ liệu bảo mật cho người lạ qua điện thoại dưới bất kỳ hình thức nào. Không truy cập các đường dẫn, tải hoặc cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn từ những cuộc gọi, tin nhắn không rõ nguồn gốc.

Đối với các giao dịch mua bán tài sản có giá trị lớn như ô tô, xe máy, bất động sản, người dân cần trực tiếp kiểm tra tài sản, đối chiếu giấy tờ và xác minh chính xác chủ sở hữu trước khi chuyển tiền. Đặc biệt cảnh giác với các trường hợp yêu cầu chuyển tiền cho bên thứ ba, sử dụng tài khoản ngân hàng không trùng khớp với danh tính người giao dịch hoặc đưa ra mức giá thấp bất thường so với thị trường. Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, cần dừng ngay giao dịch, lưu giữ toàn bộ tin nhắn, hình ảnh, số tài khoản và các thông tin liên quan để kịp thời trình báo cơ quan Công an.

XUÂN SƠN