Thượng đỉnh Trung - Nga - Mỹ ra tuyên bố chung 4 điểm về hòa bình và an ninh quốc tế
Sau cuộc gặp thượng đỉnh lịch sử tại Thâm Quyến (Trung Quốc) ngày 19-11, lãnh đạo Trung Quốc, Nga và Mỹ đã ra Tuyên bố Hòa bình chung gồm 4 điểm, tập trung vào cải cách Liên hợp quốc, bảo đảm an ninh năng lượng, tôn trọng các nguyên tắc pháp lý quốc tế và thúc đẩy đối thoại về kiểm soát vũ khí hạt nhân.
Thống nhất 4 nội dung hợp tác
Ngày 19-11, theo Tân Hoa xã và Reuters, sau cuộc gặp kéo dài khoảng 90 phút bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại thành phố Thâm Quyến, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thông qua Tuyên bố Hòa bình chung giữa ba nước. Tuyên bố gồm phần mở đầu và 4 điểm, trong đó các nhà lãnh đạo trao đổi quan điểm về tình hình quốc tế hiện nay, đồng thời tái khẳng định cam kết duy trì ổn định chiến lược và an ninh quốc tế.
Thứ nhất, với tư cách là các ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ), Trung Quốc, Nga và Mỹ cam kết thúc đẩy cải cách LHQ nhằm giúp tổ chức này ứng phó hiệu quả hơn với các thách thức toàn cầu, thực hiện sứ mệnh duy trì hòa bình và an ninh quốc tế.
Thứ hai, ba nước dự kiến tăng cường sản xuất và cung cấp các sản phẩm dầu mỏ tinh chế nhằm mang lại lợi ích cho các quốc gia trên thế giới. Các nhà lãnh đạo đồng thời tái khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì dòng chảy năng lượng ổn định, trong bối cảnh những bất ổn địa chính trị tiếp tục tác động đến thị trường và chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Thứ ba, tuyên bố nhấn mạnh tầm quan trọng của nguyên tắc đồng thuận quốc gia và việc tôn trọng quyền miễn trừ của các quan chức nhà nước. Ba nhà lãnh đạo nhất trí rằng Tòa án Hình sự quốc tế (ICC) và các thể chế tương tự không được lạm dụng quyền tài phán của mình.
Thứ tư, ba nước tái khẳng định chiến tranh hạt nhân không thể có người chiến thắng và tuyệt đối không được phép xảy ra. Trung Quốc, Nga và Mỹ nhất trí tiến hành đối thoại nhằm giảm thiểu rủi ro hạt nhân và ngăn chặn phổ biến vũ khí hạt nhân.
Đây được xem là nội dung đáng chú ý trong tuyên bố, khi cả ba nước đều có vai trò quan trọng đối với an ninh hạt nhân toàn cầu. Tuy nhiên, văn kiện mới dừng ở cam kết đối thoại, chưa đưa ra các biện pháp cụ thể về cắt giảm vũ khí hay cơ chế kiểm soát chung.
Đối thoại về Ukraine và trách nhiệm của các cường quốc
Cuộc gặp thượng đỉnh ba bên diễn ra tại khu đón tiếp Kỳ Lân Sơn Trang, Thâm Quyến, vào khoảng 15h30 ngày 19/11 (giờ Việt Nam). Đây là lần đầu tiên nguyên thủ ba nước Trung Quốc, Nga và Mỹ cùng tham dự một hội nghị thượng đỉnh theo hình thức này.
Phát biểu mở đầu, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết vấn đề Ukraine là một trong những nội dung trọng tâm được thảo luận. Ông nhấn mạnh ba nước có nhiều lợi ích chung trong việc giải quyết các xung đột khu vực, trong đó có cuộc xung đột tại Ukraine. Theo ông Putin, Trung Quốc, Nga và Mỹ cùng gánh vác trách nhiệm duy trì hòa bình, an ninh quốc tế trên cương vị các ủy viên thường trực HĐBA LHQ.
Nhà lãnh đạo Nga cho rằng ba nước có thể đóng góp đáng kể vào việc củng cố hòa bình và ổn định thế giới nếu hợp tác trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau, bình đẳng và cân bằng lợi ích. Ông cũng đề cập những lĩnh vực cần được quan tâm như an ninh lương thực, năng lượng, chống khủng bố quốc tế và tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia.
Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh ba nước có trách nhiệm đặc biệt trong việc duy trì đối thoại cởi mở, tôn trọng và hiệu quả về những vấn đề ảnh hưởng đến toàn thế giới. Ông cho rằng không thể giải quyết bất đồng bằng cách từ chối đối thoại, đồng thời bày tỏ lạc quan về khả năng tìm kiếm giải pháp cho xung đột tại Ukraine. Tổng thống Mỹ cũng cho biết vấn đề giải trừ vũ khí hạt nhân sẽ được đưa ra thảo luận.
Trong khi đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đánh giá cuộc gặp ba bên mang ý nghĩa đột phá, nhấn mạnh thế giới sẽ hòa bình khi các cường quốc sống hòa thuận với nhau. Ông kêu gọi ba nước tăng cường hợp tác, cùng ứng phó với các thách thức toàn cầu và đóng góp nhiều hơn cho hòa bình, ổn định thế giới.
Sau hội nghị, Tân Hoa xã dẫn lời Chủ tịch Tập Cận Bình mô tả cuộc gặp là tích cực, mang tính xây dựng và hiệu quả, đồng thời cho biết ba nước có chung quan điểm về bảo vệ hòa bình thế giới.
Các cuộc gặp song phương tạo tiền đề
Trước cuộc gặp ba bên, lãnh đạo Trung Quốc, Nga và Mỹ đã tiến hành các cuộc hội đàm song phương nhằm trao đổi về quan hệ giữa các nước và những vấn đề quốc tế nổi bật. Ngày 19-11, Tổng thống Putin có cuộc gặp với Tổng thống Trump kéo dài khoảng 35-40 phút. Hai bên tập trung thảo luận về xung đột tại Ukraine, quan hệ song phương và công tác chuẩn bị cho hội nghị ba bên. Đặc phái viên Tổng thống Nga Kirill Dmitriev cho biết hai nhà lãnh đạo cam kết tìm kiếm giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột tại Ukraine.
Sau đó, Tổng thống Trump có cuộc gặp với Chủ tịch Tập Cận Bình. Hai bên đánh giá tích cực quan hệ song phương, đồng thời nhấn mạnh mong muốn duy trì ổn định và hợp tác trong các vấn đề quốc tế, trong đó có tình hình Ukraine và an ninh năng lượng. Trước đó, ngày 18-11, Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Putin cũng tiến hành hội đàm, tập trung thúc đẩy hợp tác toàn diện trong các lĩnh vực năng lượng, tài chính, công nghệ cao và trí tuệ nhân tạo, đồng thời trao đổi về những vấn đề quốc tế, khu vực.
Sau cuộc gặp ba bên, Tổng thống Putin cảm ơn Chủ tịch Tập Cận Bình về công tác tổ chức hội nghị. Nhà lãnh đạo Trung Quốc đích thân tiễn và chúc Tổng thống Nga có chuyến đi an toàn. Cuộc gặp thượng đỉnh và tuyên bố chung 4 điểm đánh dấu một diễn biến đáng chú ý trong quan hệ quốc tế. Tuy nhiên, việc chuyển hóa những cam kết thành kết quả hợp tác cụ thể sẽ phụ thuộc vào quá trình phối hợp và triển khai của ba nước trong thời gian tới.
AN BÌNH
