Nhớ chuyện "Con cá mắt lồi"
(Cadn.com.vn) - Lại phải nhắc đến Nguyễn Hà Đông! Bởi, không nghi ngờ gì nữa, chàng trai sáng tạo ra trò chơi Flappy Bird đang là người Việt Nam được cả thế giới chú ý nhất lúc này.
Nguyễn Hà Đông là chủ đề của hầu khắp các diễn đàn, kể cả những diễn đàn tưởng như “kín cổng cao tường” nhất. Đặc biệt, trang web nổi tiếng thế giới – Kotaku.com – đã dành hẳn một bài rất dài, dịch ra tiếng Việt dài đến 3.500 chữ, tương đương với 6 trang giấy A4, để... xin lỗi Nguyễn Hà Đông. Trước đó, trang web này đã có một bài viết phê phán Nguyễn Hà Đông. Nay, với tất cả những lời lẽ thể hiện sự khiêm nhường bản thân và tôn trọng Nguyễn Hà Đông, Kotaku.com thừa nhận đã sai lầm. Thế nhưng, ngay tại quê nhà Việt Nam, đáng tiếc, hàng loạt sự hoài nghi, thậm chí là mạt sát, “ném đá” vẫn không ngớt... dành cho chàng trai trẻ vừa vụt thoát khỏi mặt bằng chung để trở thành ngôi sao danh giá nhất trên bầu trời CNTT! Đến nỗi, ĐBQH Lê Thanh Vân, Ủy viên Thường trực Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội, phải thốt lên rằng: Nguyễn Hà Đông đáng được khích lệ hơn là “ném đá”.
Lại nhớ đến một chuyện cũ. Ấy là, ở viện hàn lâm nọ bên Tây, người ta sưu tầm truyện dân gian khắp thế giới để in thành sách, mỗi dân tộc chỉ được đưa vào duy nhất một truyện. Ở Việt Nam, họ chọn truyện “Con cá mắt lồi”. Đại thể thế này: Có hai người hàng xóm ngày nào cũng đi câu. Ác nỗi, một anh thì được nhiều cá, anh thì tay không. Ngày nọ, anh xui xẻo kia câu được một con cá thần. Cá bảo, nếu chủ nhân tha mạng thì ước gì được nấy, nhưng với điều kiện chủ nhân được 1 thì hàng xóm được gấp đôi. Thế là, với tất cả sự ghen tị dồn nén lâu nay, anh chàng đưa ra một điều ước lạ lùng: Ước mình cụt một tay, một chân (có nghĩa là, gã hàng xóm sẽ bị cụt cả hai tay, hai chân!). Nghe điều ước, con cá quá đỗi ngạc nhiên, nó dương mắt ra nhìn người đi câu, đến nỗi, mắt nó lồi hẳn ra ngoài. Từ đó sinh ra con cá mắt lồi!
Dân gian thật “đáo để” mà cái viện hàn lâm nọ cũng đến là thâm thúy. Ví như họ chọn vài ba truyện thì đỡ, đằng này, lại chọn duy nhất một truyện, khác nào xem đó như điển hình! Có thể họ đã sai lầm, bởi lẽ, người Việt Nam ta có nhiều đức tính tốt chứ đâu phải có mỗi tật xấu ghen ăn tức ở, mà ngôn ngữ thời @ gọi là “gato” (ghen – ăn – tức ở), đó đâu (!?). Nhưng phải thừa nhận rằng, qua mỗi sự việc cụ thể, nhất là khi chứng kiến một cá nhân nào đó vượt thoát khỏi mặt bằng chung, thì đâu đó (xin nói rõ là “đâu đó” chứ không phải là toàn bộ hay số đông) vẫn còn lắm chuyện... “gato”. Và, nạn nhân mới nhất, không ai khác, chính là chàng trai trẻ Nguyễn Hà Đông – người sáng tạo ra trò chơi trị giá hàng trăm triệu USD, được 3 – 5 triệu người khắp thế giới tải xuống mỗi ngày, được ví như Ngô Bảo Châu của CNTT, thậm chí là Bill Gates (cha đẻ của Microsoft), là Mark Zuckerberg (cha đẻ của Facebook)...
Tưởng chừng như một ngôi sao rực rỡ và hoành tráng “Made in Vietnam” sẽ vụt lên và tỏa sáng lâu dài trên bầu trời CNTT thế giới. Thế nhưng, chỉ vài tuần, anh đã phải trở về với vạch xuất phát, vì không chịu được áp lực. Trong áp lực đó, đầu tiên phải kể đến là trăn trở của cá nhân anh, như trả lời mới nhất trên Forbes, rằng anh muốn tạo ra một trò chơi vui vẻ nhưng hóa ra nó lại gây nghiện, nên đành xóa bỏ vĩnh viễn. Và, cũng cần nói rõ rằng, áp lực dư luận không phải chỉ ở Việt Nam mà từ khắp nơi trên thế giới.
Thế nhưng, dù chỉ một tí ti “gato” với con người này cũng đã quá thừa, chứ nói gì đến hàng trăm bài báo, hàng nghìn câu nói; và ai có điều kiện tạo nên áp lực trực tiếp nhất, nếu không phải là những người ngay trong cộng đồng, cùng ngôn ngữ, văn hóa, chung sống. Áp lực ấy, thậm chí, đã trở nên nực cười: Khi biết Nguyễn Hà Đông kiếm được khoảng 1 tỷ đồng mỗi ngày, có quan chức nọ đã nhanh nhảu lên tiếng tìm cơ sở pháp lý để thu thuế tránh thất thoát! Và hàng nghìn, hàng triệu điều như thế cứ đem trút hết lên một con người, ai có thể chịu đựng nổi?
May thay, trước tất cả những điều đang diễn ra, Nguyễn Hà Đông đã có những cách thức ứng xử khôn ngoan, kể cả im lặng. Cầu cho những lựa chọn đó sẽ giúp anh vụt thoát lên đứng cạnh những vì sao, như chính sự vụt thoát của trò chơi Flappy Bird mấy tuần trước, chí ít là sẽ không sinh thêm con cá mắt lồi nào nữa!
Nguyễn Lê