Tổng thống Trump đứng trước "quyết định lớn" về Iran
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đang đứng trước một "quyết định lớn" về bước đi tiếp theo đối với Iran, trong bối cảnh xung đột kéo dài hơn 6 tháng và các cuộc đàm phán hòa bình vẫn đình trệ.
Trả lời phỏng vấn trang tin Axios ngày 17-9, ông Trump nói: "Tôi sắp phải đưa ra một quyết định lớn. Tôi có nên tiến vào và tiêu diệt họ (Iran) hay không? Đó là một quyết định lớn. Bất cứ điều gì cũng có thể xảy ra với tôi". Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh chính quyền Mỹ tiếp tục phát tín hiệu trái chiều về hướng xử lý xung đột. Washington hiện chủ yếu gia tăng sức ép kinh tế đối với Tehran, song vẫn để ngỏ khả năng nối lại các chiến dịch quân sự quy mô lớn.
Theo kế hoạch, ông Trump dự kiến gặp lãnh đạo 6 quốc gia vùng Vịnh gồm Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Qatar, Bahrain, Kuwait và Oman bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc vào tuần tới. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết muốn tìm hiểu lập trường của các nước này trước khi quyết định bước đi tiếp theo đối với Iran. Đây là những quốc gia mà Washington có thể cần tham vấn và thuyết phục nếu lựa chọn tăng cường hoạt động quân sự. Các nước vùng Vịnh cũng từng trở thành mục tiêu trong các cuộc tấn công của Iran kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Tehran ngày 28/2.
Sau nhiều tháng giao tranh và các đợt tấn công trả đũa, Mỹ và Iran từng đạt bản ghi nhớ về chấm dứt các hành động thù địch vào giữa tháng 6. Tuy nhiên, các cuộc tấn công nhanh chóng tái diễn, khiến xung đột tiếp tục kéo dài. Trong những tuần gần đây, Washington chuyển trọng tâm sang các biện pháp kinh tế nhằm gây sức ép lên Tehran. Ngày 17-9, Bộ Tài chính Mỹ công bố lệnh trừng phạt đối với BitBank, một sàn giao dịch tiền mã hóa của Iran, với cáo buộc xử lý các khoản thanh toán liên quan đến hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz và chuyển hàng trăm triệu USD cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Tehran chưa có phản ứng được nêu trong các thông tin trên.
Cựu quan chức Lầu Năm Góc Brent Sadler nhận định các biện pháp phong tỏa và gây sức ép kinh tế có thể làm suy giảm khả năng duy trì xung đột của Iran. Phát biểu với Fox News ngày 18-9, ông cho rằng xét về tài chính và tiền tệ, xung đột có thể đi đến hồi kết trước cuối năm, với thời điểm sớm nhất có thể là cuộc bầu cử giữa kỳ của Mỹ vào tháng 11. Ông Sadler đồng thời cho rằng các thị trường vận tải biển đã phần nào thích nghi với những gián đoạn tại Biển Đỏ, trong khi thị trường năng lượng cũng đã có những điều chỉnh đáng kể.
Trước đó, ông Trump từng đưa ra những mốc thời gian khác nhau về khả năng kết thúc xung đột. Ngày 9-9, ông cho rằng chiến sự có thể kết thúc sau cuộc bầu cử Quốc hội giữa kỳ ngày 3-11. Đến ngày 14-9, ông lại nói hòa bình có thể đạt được trước cuộc bầu cử. Việc ông Trump chưa xác định rõ thời điểm và phương án hành động khiến hướng đi tiếp theo của Washington đối với Tehran vẫn chưa được xác định. Trong khi đó, sức ép kinh tế tiếp tục được gia tăng, còn khả năng nối lại các hoạt động quân sự vẫn được chính quyền Mỹ để ngỏ.
AN BÌNH
|
Thủ tướng Đức: Kỷ nguyên tình hữu nghị "vô điều kiện" với Mỹ sắp kết thúc Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng kỷ nguyên tình hữu nghị xuyên Đại Tây Dương "vô điều kiện" với Mỹ có thể đang đi đến hồi kết, trong bối cảnh quan hệ giữa Berlin và Washington xuất hiện nhiều bất đồng. Phát biểu tại một sự kiện vận động tranh cử ở Berlin ngày 17-9, ông Merz nói với các thành viên đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) rằng: "Trong tương lai gần, kỷ nguyên tình hữu nghị xuyên Đại Tây Dương vô điều kiện có lẽ đã kết thúc". Theo Thủ tướng Đức, thái độ chính trị ở Mỹ cũng như cách Washington nhìn nhận liên minh xuyên Đại Tây Dương đang thay đổi theo hướng mà trước đây Berlin khó có thể hình dung. Ông Merz từng được xem là một trong những chính trị gia Đức có quan hệ gần gũi với Mỹ, nhưng thời gian qua nhiều lần bất đồng với Tổng thống Donald Trump về các vấn đề đối ngoại và chính sách trong nước. Hồi tháng 4, ông Merz chỉ trích cách tiếp cận của Mỹ tại Trung Đông, cho rằng Washington thiếu chiến lược nhất quán và bị Iran "làm bẽ mặt" trong xung đột. Tổng thống Trump sau đó yêu cầu ông Merz tập trung giải quyết các vấn đề của Đức. Một tháng sau, ông Merz cho biết không còn coi Mỹ là "miền đất của cơ hội" như trước và nói sẽ không khuyến khích các con mình sang Mỹ làm việc hoặc học tập. Mùa hè năm nay, ông cũng cảnh báo Washington không can thiệp vào các cuộc bầu cử tại Đức. Những bất đồng còn liên quan đến chính sách nhập cư và vấn đề đảng cực hữu Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD). Tại Hội nghị An ninh Munich năm 2025, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance chỉ trích các chính đảng chính thống của Đức, trong đó có CDU, vì duy trì "bức tường lửa" nhằm không hợp tác với AfD. Trong khi đó, ông Merz ngày 17-9 bảo vệ quyết định tăng chi tiêu quốc phòng của Đức, cho rằng Berlin cần tự đảm nhận nhiều trách nhiệm hơn. Ông khẳng định Đức sẽ tiếp tục tăng cường quân đội và hỗ trợ tài chính cho Ukraine, bất chấp nền kinh tế nước này đang đối mặt với những khó khăn mang tính cơ cấu. Quan hệ quân sự Đức-Mỹ cũng chịu thêm sức ép. Tháng 5, Lầu Năm Góc công bố kế hoạch rút khoảng 5.000 trong số hơn 36.000 quân nhân Mỹ đang đồn trú tại Đức. Theo truyền thông Nga, các động thái trên diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Trump áp thuế đối với nhiều đối tác thương mại, tiếp tục chỉ trích chính sách nhập cư của châu Âu và thúc đẩy kế hoạch liên quan đến Greenland. Những vấn đề này góp phần làm gia tăng các bất đồng giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu. B.N |

